Oppositie geschokt over cijfers koopkracht - uitstel Kamerdebat

Foto ANP Documenten uit het formatiedossier. Foto ANP

De oppositie in de Tweede Kamer is geschrokken van de nieuwe informatie over de koopkrachtgevolgen van het regeerakkoord die het kabinet vandaag aanleverde. Uit de Kamerbrief bleek dat er meer nadelige gevolgen zijn dan tot nu toe bekend was. Als gevolg daarvan wordt het debat over de regeringsverklaring uitgesteld naar dinsdag.

“Ongeveer 2,7 miljoen mensen gaan er vijf tot tien procent op achteruit, of nog meer. Dat kun je geen uitschieters meer noemen”, zei CDA-leider Sybrand van Haersma Buma, die verklaarde ‘geschokt’ te zijn. Ook ChristenUnie-fractievoorzitter Arie Slob zei geschrokken te zijn. “Het is allemaal een stuk heftiger dan gedacht”, zei ook GroenLinks-fractievoorzitter Bram van Ojik.

Rutte verzekerde begin deze week nog dat niemand er meer dan vier procent op achteruit zal gaan, enkele bijzondere gevallen daargelaten.

Kamerdebat uitgesteld

Het debat over de regeringsverklaring wordt uitgesteld tot dinsdag, meldt persdienst Novum. De Kamer wacht op berekeningen van de koopkrachtgevolgen van het regeerakkoord door het Nibud. De oppositie wilde graag een doorrekening door het Nibud. Het kabinet weigerde daar opdracht toe te geven. Nu doet de Tweede Kamer dat zelf. Het Nibud kan de gevraagde informatie in principe vóór dinsdag leveren, zei Kamervoorzitter Anouchka van Miltenburg na overleg met het instituut.

Berekeningen: ook lagere inkomens worden getroffen

Niet alleen hoge inkomens, maar ook sommige groepen met lagere inkomens gaan er door het regeerakkoord op achteruit. Dat blijkt uit berekeningen die het ministerie van Sociale Zaken vandaag aan de Tweede Kamer heeft gestuurd. De coalitiepartijen VVD en PvdA stelden tot nu toe dat alleen hogere inkomens zouden inleveren.

Wat blijkt er uit de berekeningen van het ministerie?

  • Alleenverdieners met kinderen en een middeninkomen leveren ook in: 3,5 procent bij een modaal inkomen en 6,25 procent bij twee keer modaal.
  • Voor tweeverdieners is het beeld gemengd. Partners die beiden een modaal salaris verdienen en geen kinderen hebben, gaan er 2,25 procent op vooruit.
  • Modale gezinnen waarbij een van de ouders fulltime werkt en de andere parttime, leveren 3,25 procent in.
  • Van de onderzochte groepen is de teruggang gemiddeld het grootst bij alleenverdieners met twee keer modaal en bij gepensioneerden met een aanvullend pensioen van tienduizend euro (beiden 6,25 procent achteruit).
  • Alleenstaande ouders met een minimumloon gaan er het meest op vooruit (6,75 procent).

Zijlstra: aanpassen als dat nodig is

Het kabinet moet de koopkrachtplaatjes aanpassen voor groepen die meer inleveren dan was afgesproken, aldus VVD-fractieleider Halbe Zijlstra in reactie op de brief van het kabinet.

Zijlstra:

“De koopkrachtplaatjes geven een beeld dat ertoe zal leiden dat de definitieve regeling niet hetzelfde wordt zoals die nu is. (…) Dat kan door de VVD niet geaccepteerd worden.”

Samsom wil maatwerk bij uitwerking plannen

Ook Samsom eist maatwerk bij de uitvoering van de plannen. De PvdA’er wil met name dat bijstandsmoeders worden gecompenseerd. Alleenstaande ouders met een minimuminkomen leveren ruim vijf procent aan koopkracht in, blijkt uit de berekeningen van het ministerie. Voor deze groep is in het regeerakkoord echter al honderd miljoen euro gereserveerd, zei Samsom.

Ook voor andere groepen is mogelijk om uitschieters te voorkomen, aldus de PvdA’er. Dat is echter aan het kabinet. Nieuwe onderhandelingen met de VVD daarover zijn niet aan de orde, aldus Samsom.

‘Berekeningen zijn geen vaststaand gegeven’

Volgens onze politiek redacteur Derk Stokmans behandelen de oppositiepartijen de vandaag vrijgegeven cijfers als een vaststaand gegeven. Maar coalitiepartijen VVD en PvdA blijven benadrukken dat de cijfers slechts indicatief zijn, en dat er nog veel kan veranderen. Ook herhaalden deze partijen hun belofte dat uitschieters zullen worden gecompenseerd. Stokmans:

“Dit veroorzaakt een deel van de onduidelijkheid in de maatschappelijke discussie. Terwijl de oppositie en sommige media doen doet de koopkrachtachteruitgang een onontkoombaar feit is, blijft de coalitie maar benadrukken dat het niet meer dan een eerste uitwerking van het regeerakkoord is, en dat er in de uitwerking nog van alles kan veranderen. Voorlopig lijkt de oppositie in de beeldvorming de overhand te krijgen.”

Lees de Kamerbrief: