Menselijker dan dit krijg je Romney niet. Zie hem ruziën op verborgen camera

Who is the real Mitt Romney, klonk het gedurende de campagne. Wie zit er achter dat masker van politiek gevlei? Een geharde kapitalist, een relifanaat? De in september uitgelekte donateursvideo zou voor het eerste pleiten. Maar wat te denken van de off-air video die deze week een internethit werd?

Daarin zien we eindelijk de echte Mitt Romney. Iemand die zich kranig verweert tegen een aanval op hoe hij zijn Mormoonse geloof combineert met politiek. De conservatieve radioman Jan Mickelson hield Romney voor dat hij als gouverneur abortus toeliet - wat in strijd zou zijn met de leerstellingen van zijn kerk.

Dat irriteert Romney. “Ik baal ervan dat je, terwijl we in de lucht zijn, mijn kerk en mijn persoon op de korrel neemt”, zo bekritiseert hij – buiten zendtijd - de interviewvragen. “Ik ga niet voor het presidentschap als Mormoon en ik word er een beetje moe van om het daar in een show als deze over te hebben.”

http://youtu.be/TxMD02zU9SE

De discussie met de radioman ontspon zich tijdens een reclameblok. Het is duidelijk dat Romney niet doorheeft dat er in de radiostudio een camera draait en microfoon open staat. Nieuw is de video allerminst: het materiaal kwam al in 2007 online toen Romney streed voor de Republikeinse nominatie - en verloor. Toen was deze uitbarsting slechts een rimpeling in de campagne, een incident dat weinig aandacht kreeg. Woensdag, daags voor verkiezingsdag, ging de video opeens viraal. Dankzij het Democratische kamp, in het bijzonder de Democratische strateeg Hilary Rosen: ‘MUST SEE TV’, twitterde ze tot tweemaal toe aan meer dan 45.000 volgers. Miljoenen Amerikanen kregen zo voor het eerst een Romney zonder masker te zien.

Frappant is hoe anti-Romney-journalisten ermee aan de haal gingen. Zij hoorden een presidentskandidaat die bedenkelijke theorieën over de apocalyps en de wederopstanding onderschrijft. Een fundamentalist die nog eens benadrukt hoe streng zijn persoonlijke visie op abortus is. Wie beter luistert, hoort een politicus die weliswaar streng in de leer is, maar dat anderen niet wil opdringen. Zelfs Mormonen verdedigt die in het dagelijks leven andere keuzes maken dan wat vanaf de kansel gepredikt wordt. Pro-choice, zoals dat heet.

Treffend is een voorbeeld waarmee Romney zijn seculiere houding onderbouwt: “Mijn kerk zegt dat ik geen alcohol mag drinken, toch? Zou ik dan als gouverneur van Massachusetts de verkoop van alcohol moeten verbieden? Nee. Mijn religie is voor mezelf, hoe ik mijn leven wil leven. Dus verwar niet de dingen die ik als gelovige doe met mijn gedachten over wat een overheid zou moeten doen.”

In de campagne heeft Romney zich slechts in algemene termen uitgelaten over zijn Mormoonse geloof. Begrijpelijk, want veel andersgelovigen zien het als een sekte. Terwijl vooringenomen journalisten en Democraten hem probeerden weg te zetten als fundamentalist, sprak hijzelf liever over de liefdadigheid van de kerk en zijn bijdragen daaraan. Hoe concreter Romney spreekt over zijn geloof, hoe gladder het ijs - juist daarom baalde hij van deze opname. Tegenover CBS News gaf Romney destijds toe dat hij in de off-air discussie zijn zelfbeheersing verloor.

Een kameleontische verkiezingscampagne

Waar maakt hij zich eigenlijk druk om, vraagt politiek verslaggever William Saletan zich af op Slate.com. “Oh, Mitt. Waarom deed je zo je best om dit te verbergen? Waarom verkleedde je jezelf als een serie karakters - de ernstige hervormer, de kapitalistische redder, de vrome conservatief, de bindende factor? Het zag er allemaal nep uit. Het was nep. Jij was nep. En je deed het omdat je dacht dat we dat wilden. Je dacht dat we dan van je zouden gaan houden. Maar we zouden je meer mogen als je gewoon jezelf was geweest.”

Dat is misschien de tragiek van Mitt Romney. De voorverkiezingen had hij niet kunnen winnen in de rol van ‘het redelijke alternatief’. Zonder de steun van uiterst conservatieven zou hij nooit aan een tweestrijd met Obama toegekomen zijn. Tegelijkertijd is het de vraag of de off-air Romney daadwerkelijk het achterste van zijn tong heeft laten zien.

De tijdschriften Vanity Fair en The New Yorker stuitten in een rondgang langs oude vrienden, collega’s en kennissen op een Romney die door zijn vader gedrild is om een succesvol zakenman en politicus te worden. En door zijn kerk werd gedreven de Mormoonse gemeenschap te dienen. Een maatschappelijk toegewijde presidentskandidaat, dat is hij zeker, maar wel één die de persoonlijke toegankelijkheid van Obama mist. Een strateeg die kans maakt op het hoogste ambt van de wereld - al is het met hakken over de sloot.

Volg de auteur op Twitter