Iedereen heeft een flinke kans op een hartziekte

Heart pacemaker. Coloured frontal X-ray of the chest of a 64-year-old patient with a heart pacemaker (upper right). The heart is at lower centre. Cardiac diseases can make the heart need to pump harder. As it is a muscle, the heart grows if it has an increased workload. The pacemaker has leads to supply regular electrical impulses to the heart so that it beats normally. Pacemakers are fitted in patients with a malfunctioning sinoatrial node, the part of the heart that initiates the heartbeat, or in patients with a heart block, which impairs the nerve impulses generated by the node. Pacemakers may provide a regular impulse or discharge only when a heartbeat is missed. Science Photo Library

De kans om ooit getroffen te worden door een hartziekte is voor mannen ruim 60 procent en voor vrouwen meer dan 55 procent. Zelfs mannen en vrouwen die niet roken, geen hoge bloeddruk of suikerziekte hebben en geen hoge cholesterolwaarden, hebben nog altijd meer dan respectievelijk 40 en 30 procent kans op een hartaandoening in hun leven. Dat schrijven artsen onder leiding van John Wilkins van de Northwestern University in Chicago vandaag in het medisch-wetenschappelijke blad Journal of the American Medical Association.

Het Amerikaanse onderzoek dat de resultaten van vijf grote bevolkingsonderzoeken bundelt, is het eerste dat het risico op hartziekten gedurende iemands hele leven inventariseert. Volgens hoogleraar cardiologie Ron Peters van het AMC in Amsterdam is het levenslange risico op hartaandoeningen tot voor kort „enorm onderschat”, omdat studies meestal maar naar één hartaandoening tegelijk keken over een te korte periode. In de nieuwe studie werden tussen 1964 en 2008 ruim 120.000 Amerikanen en van verschillende leeftijdscategorieën tussen de 45 en 95 jaar gevolgd. Bij toelating tot de studie waren de deelnemers allemaal vrij van hartklachten.

Mensen van middelbare leeftijd die geen van de risicofactoren voor hartziekte hadden, bleken gemiddeld veertien jaar langer ziektevrij te blijven in vergelijking met mensen met twee of meer risicofactoren. Daarnaast blijkt dat mensen die ouder worden zonder ooit hartklachten te hebben gehad op hoge leeftijd nog steeds een grote kans hebben op een hartziekte. Gezond leven geeft dus geen garantie dat je geen hartaanval zult krijgen, schrijft Wilkins, maar het vergroot wel de kans dat je langer in goede gezondheid leeft.

Hoewel overgewicht en suikerziekte in de VS vaker voorkomen dan in Nederland, denkt cardioloog Peters dat de resultaten ook hier relevant zijn: „Bij veel Nederlanders van 55 jaar is de bloeddruk en cholesterolwaarde ook aan de hoge kant.”

Maar dat zelfs mensen die laag zitten een vrij grote kans hebben op hartziekte stemt wel tot nadenken, zegt Peters. „ We moeten ons afvragen of onze westerse normen voor een gezonde bloeddruk niet te hoog zijn. Van bijvoorbeeld Keniaanse nomaden is bekend dat zij een veel lagere bloeddruk hebben en zelden hartziekten.