‘Juist de muziek houdt me gevangen’

De Nederlandse zangeres Qeaux Qeaux Joans kan haar stem laten brullen, schuren en knijpen. „Ik wil mezelf zijn op het podium en delen.”

Zangeres Qeaux Qeaux Joans Foto Rahi Rezvani

Qeaux Qeaux Joans heeft een muzieknoot in haar nek. Een tatoeage die ze op haar zeventiende, ze woonde net in Amsterdam, liet zetten. „Zodat ik nooit secretaresse zou worden”, lacht de roodharige zangeres. Ook de tatoeages op haar armen, met onder andere een ode aan muzikaal idool Janis Joplin, staan voor die wilskracht.

Symbolisch sentiment misschien, maar voor Qeaux Qeaux Joans (28) – een speelse verbastering van haar naam Coco Jones, is het ernst. Laat duidelijk zijn: naast muziek is voor haar alles secundair. Ze grijpt de zilveren ketting die ze om haar nek draagt. Er hangt een vogelkooitje aan. „Vlak voor mijn plaat uitkwam ging het uit met mijn grote liefde. Hij liet mij gaan zodat ik mijn muziekpad kon volgen. Maar ik wist: het is juist de muziek die mij gevangen houdt in een gouden kooi.”

Qeaux Qeaux Joans verwoordt dat gemengde gevoel in het nummer Golden Cage, te beluisteren op haar onlangs verschenen debuut No Man’s Land. Het is een popalbum met rhythm & blues-invloeden; met een licht schurende, bluesy stem zingt ze haar ziel naar buiten. Soms ingetogen met een wat geknepen geluid – dan juist weer brullend hard, geen enkele emotie schuwend. Van afscheid en gebroken harten (Final End), tot liefdesverklaringen en een nieuwe verbinding (L.O.V.E.). Haar gewoel in de nacht in While the Whole World is Asleep over een afscheid „terwijl je weet dat het beter is”.

Joans schreef de liedjes, op gitaar of piano. Ze weet precies wanneer en wat ze voelde en wilde zeggen. „Zoals een kunstenaar kritisch kijkt of de essentie wel in zijn werk zit, zo ben ik niet gauw tevreden over een liedje. Het moet me raken, maar het moet ook teruggrijpen naar toen.”

Rond haar negentiende meldde de in Arnhem en Rijswijk getogen zangeres zich aan bij het Amsterdamse conservatorium. Ze werkte in een café en was net verloofd. Tot haar verbazing werd ze aangenomen voor de toen nieuwe popopleiding. „Ik was al op veel plaatsen afgewezen wegens het ontbreken van theoretische kennis.” Het conservatorium noemt ze „de redding” van haar zoekende bestaan, tussen jamsessie en koffie schenken. „Het bood me structuur. Al was het best rock-‘n’-roll, vaak met een borrel erbij. Een Fame-sfeer. Een liedje aan de piano, iedereen erbij en meezingen.”

Door haar dyslexie kon ze geen noten leren. Bij gehoorlessen scoorde ze goed. Toch hield ze het niet vol. Een paar maanden voor het examen gaf ze er de brui aan. „Ik was hard aan het proberen mezelf te vinden”, zegt Joans, die als baby geadopteerd is. „Ik was eigenzinnig in keuzes en voelde me op school niet begrepen..” Het intense Little Girl Blue van Janis Joplin noemt ze niet voor niets haar lijflied.

Al jaren zingt Qeaux Qeaux Joans in de Amsterdamse muziekscene. Haar naamsbekendheid groeide bij het collectief van Wicked Jazz Sounds. Tournees met de Amerikaanse bluesrockzanger Seasick Steve en zangeres Beth Hart sprongen in het oog. Die samenwerkingen dwong ze af met lef en bluf.

„In 2009 zag ik een man optreden die mij onmiddellijk raakte met zijn muziek”, vertelt Joans. „Ik liet Seasick Steve meteen weten dat ik met hem wilde zingen. Best brutaal: het moest en het zou. Toen hij dat uiteindelijk toestond en ik de microfoon kon pakken, ontstond magie. Ik ging helemaal los in zijn nummer Doghouse Boogie en dat beviel hem.” Ze deed zijn voorprogramma en zong elke show een nummer. Op YouTube is te zien hoe ze zich, op haar knieën naast zijn stoel, intens in de song gooit, met gloeiende strot en lange uithalen.

„Ik wil mezelf zijn op het podium en delen”, zegt Joans. „Concerten verenigen mensen. Wie misschien vlak daarvoor ruzie had, ontspant en wordt vervoerd. Dat hoop ik te bereiken door mij totaal te geven.” Dat lijkt haar makkelijk af te gaan. Maar Joans heeft inmiddels ook twee stemoperaties achter de rug. Haar hese zangstem is mede gevormd door een aangeboren afwijking – een poliep op stembanden.

Ze heeft geleerd wat ze moet doen om haar zangstem in vorm te houden. „Ik ken de yoga voor mijn stembanden en weet: mijn stem bepaalt. Is zij moe, dan pas ik me aan.”

De cd ‘No Man’s Land’ is uit. Optreden: 16/11 Red Shoe Sessions, Nijmegen. In januari tournee. Vanaf 18/11 support-act Beth Hart. www.qeauxqeauxjoans.com