Brieven & Tweets

Dit is de brievenpagina van NRC Handelsblad. U bent van harte uitgenodigd om bij te dragen aan deze pagina. Stuur een brief naar opinie@nrc.nl, of richt een tweet aan @nrc_opinie.

Maak ook de broodprijs dan inkomensafhankelijk

In Nederland nivelleren we vooral via een progressief tarief in de inkomstenbelasting. Sinds de recente kabinetsformatie doen we dit ook via de ziektekostenverzekering.

Bij mijn weten maken mensen met een hoog inkomen gemiddeld niet meer gebruik van zorgvoorzieningen dan degenen met een laag inkomen. Ik schat in dat bij een volgende kabinetsformatie verdergaande nivellering bereikt zal worden via de broodprijs: een individu met een laag inkomen betaalt één euro en een gefortuneerde zal vijf euro betalen. Is het dan niet simpeler inkomensverschillen überhaupt af te schaffen?

Prof.Dr. F.H.M. Corstens

Malden

Ik hoop dat het kabinet vasthoudt aan die premie

Op zichzelf is een inkomensafhankelijke premie niet verkeerd. De premies voor volksverzekeringen als de AOW zijn al jaren inkomensafhankelijk. Ook zijn inkomensnivellering en een egalitaire samenleving waarschijnlijk goed voor de economie, zie de Scandinavische landen; in elk geval zijn de mensen in zo’n samenleving gelukkiger. Bovendien zullen de kosten van de gezondheidszorg en daarmee de zorgpremies de komende decennia nog wel verder stijgen.

Het niet invoeren van de maatregel zou dus op den duur de facto neerkomen op denivellering. Handhaving van de zorgtoeslag zou de armoedeval verder vergroten. Het is daarom heel sociaal om de zorgpremie inkomensafhankelijk te maken. Wel zullen de wat hogere inkomens met kinderen het misschien zwaar gaan krijgen; zij mogen wel wat worden ontzien.

Voor de rest hoop ik dat het parlement het voorstel aanneemt.

A. Oosterlee

Diemen

In de afgelopen week heeft de Opinieredactie rond de vijftig brieven over de zorgpremie binnengekregen. Vier op de vijf briefschrijvers zijn tegen het inkomensafhankelijk maken van de premie.

Zo veel bezuinigen kan niet zonder te nivelleren

Je hoeft het regeerakkoord van het kabinet-Rutte II niet te bestuderen om de grote maatschappelijke gevolgen te begrijpen. Het Kunduzakkoord ging uit van een ombuiging van 14 miljard euro, het nieuwe regeerakkoord van nog 17 miljard extra. De ombuiging van meer dan 30 miljard tussen 2013 en 2017 treft de 7,4 miljoen Nederlandse huishoudens enerzijds via bezuinigingen en anderzijds via lastenverzwaringen. Gemiddeld is de ombuiging per huishouden circa vierduizend euro, oftewel netto 333 euro per maand.

Overheidsbezuinigingen leiden tot werkloosheid van werknemers in sectoren waar bezuinigd wordt en tot koopkrachtverlies door wegbezuinigde subsidies. Ook leiden de ombuigingen tot directe lastenverzwaringen, via door de burger te betalen hogere belastingen en premies. Het meest dramatisch zijn de ombuigingen natuurlijk voor hen die werkloos worden. Zij verliezen direct al 30 procent koopkracht.

Een aanzienlijk koopkrachtverlies door lastenverzwaringen is voor huishoudens met een modaal inkomen van 33.000 euro nauwelijks te dragen. Hoeveel koopkracht kun je weghalen bij een huishouden dat 1.800 euro per maand netto verdient? Het is dus logisch dat de zware extra lasten vooral terechtkomen bij de huishoudens met een groter dan modaal inkomen. Daarom is het onmogelijk voor de overheid om 30 miljard euro om te buigen zonder dat dit leidt tot inkomensnivellering.

Het is mij onduidelijk hoe de opstandige VVD-aanhang dergelijke bezuinigingen op andere wijze zou willen realiseren. Natuurlijk zijn de ‘harde werkers’ de klos. Wie anders?

Jack Pheifer

Utrecht

Baudet maakt een hele bevolkingsgroep verdacht

Thierry Baudet wil op een wetenschappelijke manier aantonen dat islam en democratie niet samengaan (Opinie, 2 november). Hij is niet de eerste die daarover schrijft, wel een van de minst inhoudelijken.

Zijn ‘methode’ is de wetenschappelijke generalisatie. Dat Baudet generaliseert over een onderwerp waarover hij niet kundig is – de theologie of de vergelijkende godsdienstwetenschappen – brengt evenwel het gevaar van miskleunen met zich. Ook in de manier van vergelijken kleunt Baudet mis: ‘de’ islam (met al zijn nuances) is een religieus stelsel dat niet gemakkelijk te vergelijken is met het politieke systeem ‘de’ democratie (met al zijn nuances), laat staan dat die twee kunnen samengaan. Dit hoeft ook niet.

Door deze manier van argumenteren stelt Baudet wel op een quasiwetenschappelijke manier een hele volksgroep onder verdenking. In een democratische rechtsstaat gaat het niet om ‘de’ islam, maar om islamieten, of, nog beter, om burgers met een islamitisch geloof en hun organisaties op basis van dat geloof – een geloof dat voor de democratische rechtsstaat uiteindelijk niet relevant is. De vraag is: houden die burgers en organisaties zich binnen de – in Nederland zeer ruime – wetgeving? We kunnen ons ook de (heilloze) vraag stellen of ‘het’ internationale kapitalisme wel verenigbaar is met democratie.

Overigens toont de veroordeling van de SGP dat ook ‘het’ christendom niet altijd even soepel samengaat met de democratie. Ook mijn eigen (rooms-katholieke) kerk heeft een op alle fronten pijnlijk aanpassingsproces moeten ondergaan.

Dr. Erik Sengers

Godsdienstsocioloog, Amsterdam

Niet elk islamitisch land past de sharia ook echt toe

Volgens Baudet hebben de islam en de moslims niets met democratie. Dit komt volgens hem voornamelijk door de sharia, die van de islam een totalitaire ideologie zou maken en religie en politiek onlosmakelijk met elkaar verbindt.

De discussie of de islam verenigbaar is met democratie en of hij scheiding van kerk en staat kent, is in de Nederlandse context en in andere democratieën veel minder urgent en relevant dan wordt gesuggereerd. Democratie en het principe van scheiding van kerk en staat zijn staande kaders. De inrichting van de islam dient te geschieden binnen deze kaders. Wie de organisatie van de islam op Nederlandse bodem goed bestudeert, ziet dat dit ook gebeurt. Daarom zijn moslims in staat om bijvoorbeeld islamitische geestelijke verzorging te organiseren in Nederlandse gevangenissen, in het leger en in zorginstellingen.

De islam valt niet samen met de sharia, zoals Baudet schrijft. Mohamed Rahmouni zette uiteen hoe het shariasysteem in de Middeleeuwen door geestelijken zijn vorm kreeg. Zij kregen vrij spel om zich op theoretisch niveau met de ‘wet’ bezig te houden, zonder hun bevindingen te toetsen aan de maatschappelijke en politieke werkelijkheid. De politiek paste dit rechtssysteem niet of selectief toe, aldus Rahmouni. Hierdoor ontstond toen al een grote discrepantie tussen het systeem, de sharia, en de praktijk. Deze discrepantie is tot de dag van vandaag zichtbaar. Daarom passen verreweg de meeste islamitische landen geen sharia toe.

Mohamed Ajouaou

Universitair docent aan de Vrije Universiteit Amsterdam, Eindhoven

De overheid beschouwt Friese cultuur als een last

Catalonië wil zelfstandigheid. Vlaanderen wil meer bevoegdheden. De Schotten stemmen in 2014 over eventuele onafhankelijkheid.

Hun motieven zijn volgens de berichtgeving van economische aard, maar er is meer aan de hand. Het zijn oude entiteiten – stammend uit de Middeleeuwen – met een eigen identiteit, een eigen taal en eigen gebruiken en gewoonten. In de loop van de tijd zijn ze (gedwongen) onderdeel geworden van een eenheidskoninkrijk. Kenmerkend is dat het centrale gezag geen of te weinig respect toont voor de oude gebruikte talen: het Catalaans, het Gaelic of het Nederlands.

In ons land zijn de Friezen de enige erkende nationale minderheid met een wettelijk erkende eigen taal. De wettelijke verankering van de Friese taal begint gestalte te krijgen. Via internationale verdragen heeft ons land zelfs de plicht op zich genomen te waken over die taal.

Helaas beschouwt de centrale overheid de Friese taal en cultuur als een last. Terpen uit het begin van onze jaartelling worden teder beschermd, maar de taal uit die periode – ouder dan het Nederlands dus – niet. De bevoegdheden over onderwijs in het Fries liggen in Den Haag. Als een koloniale reflex wordt dit de provincie niet toevertrouwd. De nieuwe regering van de VVD en de PvdA wil de provincies opheffen en vervangen door landsdelen met een gesloten huishouding, waarin taal en cultuur niet past.

Geart Benedictus

Joure