Amsterdam, onze Cannabis Capital

De afschaffing van de ‘wietpas’ in het regeerakkoord berust deels op schijn. Softdrugskopers hoeven geen lid meer te worden van een coffeeshop. Er komt dus geen aparte registratie van wietgebruikers; het ‘besloten clubcriterium’ vervalt. Wel moet iedere wietkoper een Nederlands paspoort laten zien en een uittreksel uit het bevolkingsregister.

Als het bij een identificatieplicht bleef, zou de cannabiskoper net zo behandeld worden als de schijnbaar minderjarige koper van wijn en bier. Maar de verplichting ook een uittreksel uit het bevolkingsregister te tonen, betekent dat de cannabiskoper ook daadwerkelijk in Nederland moet wonen. Kennelijk wil het kabinet Nederlanders die net over de Duitse of Belgische grens wonen, uitsluiten. Of zouden expats terug op vaderlandse bodem voor familiebezoek voor de cannabis behoed moeten worden? Of is de uittrekselplicht een verkapte gemeentelijke heffing? Een bureaucratische pesterij?

Het blijft intussen expliciet de bedoeling om buitenlandse bezoekers helemaal te weren. Dit om grootschalig drugstoerisme, vooral in het zuiden, te verhinderen. Met het bijstellen van de wietpas komt het nieuwe kabinet tegemoet aan bezwaren van de burgemeesters van de grote steden. Zij willen een laagdrempelige, anonieme wietverkoop voor eigen burgers handhaven. Over de handhaving van dit beleid belooft het kabinet „maatwerk” en „aansluiting” bij het lokale veiligheidsbeleid.

De Amsterdamse burgemeester begreep hieruit dat zijn stad zich dus niet aan het drugstoeristenverbod hoeft te houden. Het Amsterdamse veiligheidsbeleid is immers gestoeld op de gedachte dat de anderhalf miljoen buitenlandse bezoekers het best bij de wietconsumptie gefaciliteerd kunnen worden. En wel omdat de overlast van het alternatief, illegale drugshandel, niet beheersbaar is.

Burgemeesters van andere grote steden overwegen nu ook de Amsterdamse interpretatie van het regeerakkoord te volgen. En toeristen gewoon toe te laten. Daarmee wordt het wietpasbeleid voor buitenlanders behalve onoverzichtelijk ook willekeurig.

Amsterdam zet de kwestie op scherp door het buitenlanderverbod snel opzij te schuiven. De hoofdstad claimt een uitzonderingspositie. Amsterdam wordt voor buitenlandse wiettoeristen in Nederland dan wat Las Vegas is in de VS. Het Sin City wat legale wietverkoop binnen Nederland betreft. Ook de drugskoeriers die nu bot vangen in Venlo en Maastricht, zullen op de snelweg het bord Amsterdam volgen. Zeker nu burgemeester Van der Laan van wietverkoop aan buitenlanders een authentiek unique selling point wil maken. Feitelijk is wietverkoop dan gelegaliseerd. En geconcentreerd.