Amerikaan kiest voor gekleurd nieuws

Amerikaanse nieuwsmedia zijn partijdig en politiek scherp verdeeld, omdat een felle toon en boude uitspraken het beste scoren. Fact checkers en tv-satirici trachten de onpartijdige redelijkheid terug te brengen.

Wie won het tweede debat? Romney, zegt de rechtse nieuwszender Fox News. Obama, zegt de linkse evenknie MSNBC. De neutrale nieuwszender CNN houdt zich op de vlakte: „Obama was sterk, en Romney ook.” Linkse en rechtse media spiegelen elkaar als een perfecte Rorschachtest, blijkt uit onderzoek van het Pew Research Center. Zo berichtte Fox News even vaak positief als negatief over Romney, maar als het over Obama ging waren zes van de zeven berichten negatief. Bij MSNBC vonden de onderzoekers exact hetzelfde patroon, maar dan omgekeerd.

Het medialandschap in de VS is tot op het bot verdeeld. En de toon verhardt: deze verkiezingscampagne was 72 procent van het nieuws over Obama negatief, bij Romney was dat het geval bij 71 procent van de berichten. De tegenpartij heeft niet alleen een andere mening, maar is de vijand. De meest extreme standpunten zijn geoorloofd, meningen maken plaats voor feiten.

Tom Rosenstiel, directeur van het Project for Excellence in Journalism, wijt deze ontwikkeling onder meer aan het krimpen van nieuwsredacties. De campagneteams van de presidentskandidaten daarentegen zijn groter dan ooit en kunnen door sociale media direct met potentiële kiezers communiceren. „Niet zozeer journalisten, maar campagneteams bepalen het nieuws”, zegt Rosenstiel.

Er is nog een reden voor het gepolariseerde medialandschap in de VS: extreme standpunten verkopen beter. Fox News en MSNBC zijn de twee best bekeken nieuwszenders in de VS, de neutrale nieuwszender CNN zag het aantal kijkers afgelopen jaar met ruim 35 procent afnemen. Traditionele kranten staan onder druk, gekleurde blogs en sites als Huffington Post zijn in opkomst.

Amerikaanse nieuwsconsumenten worden kennelijk liever gesterkt in hun opvattingen dan geïnformeerd over wat er aan de hand is. Toch is de onvrede groot. Het wantrouwen tegenover de media is nog nooit zo groot geweest. Uit een peiling van Gallup blijkt dat slechts veertig procent van de Amerikanen vindt dat media het nieuws eerlijk en accuraat weergeven. Tien jaar geleden had nog 54 procent vertrouwen in de media en in de jaren zeventig lag dit op 72 procent. Ook zeiden dit jaar minder Amerikanen het nieuws te volgen dan in eerdere verkiezingsjaren. De onverschilligheid neemt toe.

Het is een rare paradox: hoewel nieuwsconsumenten massaal voor gekleurd nieuws kiezen, is de waardering voor wat media bieden laag. Is gekleurd nieuws dan het enige wat Amerikaanse media te bieden hebben? Nee, er zijn wel degelijk journalistieke initiatieven die de polarisering proberen te doorbreken. Hiernaast bespreken we enkele voorbeelden en kijken we hoe succesvol zij zijn.