Waarom verdienen voetbalprofs zo veel geld?

Tijdens een gesprek met zijn vrienden kwam laatst de kloof tussen arm en rijk in Nederland voorbij. Lezer Harmen Thijs de Vries moest toen ook denken aan het salaris van profvoetballers en vroeg zich af: waarom verdienen ze zo veel geld?

Geld verdienen met voetbal was in Nederland lang not done. Tot begin jaren 50 kon het je zelfs op een levenslange schorsing komen te staan. Het moest gaan om de eer, zegt sporthistoricus Jurryt van de Vooren. „Een vreemde situatie, want de Kuip zat vol en clubs haalden gigantische omzetten, maar de spelers bleven arm.”

De ommekeer kwam in 1954 met de oprichting van een ‘wilde bond’ die het speelniveau omhoog wilde trekken. De KNVB moest overstag en introduceerde het profvoetbal – dat elders al lang bestond.

Voetballers hadden geen pensioen en geen opleiding en met de meesten liep het dan ook niet goed af. Van de Vooren: „In Den Haag liep vroeger een ex-prof rond die aanbelde en zei ‘Ik ben voetbalinternational, mag ik bij u de ramen wassen?’”

De mondigheid van Johan Cruijff begin jaren 70 heeft de markt opengebroken. Geld was voor hem een belangrijke reden voor Barcelona te kiezen, Ajax merkte dat het daardoor kaart- en sponsorinkomsten misliep. Dat opende de ogen van andere spelers. En zo werd voetbal langzaam een wereldmarkt met idem prijzen. Belangrijk was de introductie van kleurentelevisie en later de commerciële (betaal)televisie. Er geldt de wet van het aantal ogen, zegt Ruud Koning, sporteconoom aan Rijksuniversiteit Groningen. „Hoe meer ogen op je gericht, hoe hoger je waarde.”

Ook in Azië kijken nu tientallen miljoenen mensen naar een wedstrijd in de Premier League. De globale vraag heeft de waarde van sommige voetballers zo sterk opgedreven dat zij de status van popster bereiken. Hun prestatie is onevenredig met hun verdienste, want iedereen wil naar ze kijken of een bedrijfsnaam aan ze verbinden.

En onderschat de rol van steenrijke oliesjeiks en oligarchen niet. Als zij in hun zoektocht naar status een voetbalclub kopen, zijn er heel wat zaakwaarnemers die glunderen.

Waarom zeggen we eh…? Het nieuwe boek met de beste next questions is uit en te koop via nrclux.nl (€12,50)