Leen eens een goed boek!

Meer verwacht een mens niet van een bibliotheek: een plankje boeken waarvan je niet wist dat je ze mee naar huis wou nemen tot je ze zag. Bijvoorbeeld Engelenplaque van A.F.Th. van der Heijden, Vriend van verdienste van Thomas Rosenboom, een oud boek van AKO-nominé Elvis Peeters (Calvados) en De gevangene van Marcel Proust. Maar ze staan onbereikbaar hoog in De Boekenberg te Spijkenisse, sinds woensdag officieel de op één na (dat is Amsterdam, dus who cares) beste openbare bibliotheek van Nederland. Gekozen door een competente jury. Ik zat er zelf in.

Wat blijkt? Een deel van de boeken op de Boekenberg zijn ex-boeken, of althans: afgeschreven boeken. Ze staan hoog omdat ze niet meer te leen zijn. Want hoeveel geld er ook is geïnvesteerd in het schitterende gebouw in Spijkenisse, voor de boeken is steeds minder budget. Waarbij het moedige van Spijkenisse is dat ze die boeken laten zien, in plaats van de eerste de beste opkoper te bellen.

Overal in bibliotheken verdwijnen de boeken waarvan je niet wist dat je ze zocht ten faveure van de boeken die iedereen al vindt: van de Vijftig tinten grijs (ongetwijfeld te vinden op de plank ‘nog warm’ van de bibliotheek in Bladel voor net teruggebrachte boeken) tot de deze week door uitgeverij Lebowski aangekondigde ‘eerste Nederlandse bangaroman’ – het soort boek waarvan je niet wist dat je er bang voor was tot je het zag.
Intussen waart er een spook door Nederland. De nieuwsberichten op de site van Bibliotheekblad zijn een parade van bibliotheken waarvan je niet wist dat ze bestonden, maar die nu dreigen te verdwijnen. De afgelopen drie weken: Chaam, Barendrecht, Terneuzen, Wijhe, Doetinchem, Bronckhorst, Doesburg en Hollands Kroon (vier vestigingen).

Af en toe werd mij bij het jureren gevraagd of ik zelf wel eens in een bibliotheek kwam, waarna ik braafjes iets mompelde over recensie-exemplaren, tijdgebrek en het abonnement van de kinderen (die ook nooit gaan, natuurlijk). En iets zegt me dat ik niet de enige ben. Dus gaan we deze herfst over tot actie: ook mensen met tien ongelezen boeken op het nachtkastje moeten weer naar de bibliotheek en daar de boeken lenen waarvan ze niet wisten dat ze ze wilden hebben.

Dan sluip ik binnenkort de Boekenberg binnen met een ladder om dat boek van Elvis Peeters van zijn hoge plank te lichten.