Beloega laat een menselijk geluid horen

Deze beloega blaast belletjes terwijl hij zijn nieuwe onderkomen verkent in het Georgia Aquarium in Atlanta.
Deze beloega blaast belletjes terwijl hij zijn nieuwe onderkomen verkent in het Georgia Aquarium in Atlanta. Foto AP

Hij klonk een beetje als een dronken zeeman die bij wijze van grap een trompet nadoet, of als iemand die onder de douche staat te zingen, maar niet veel talent heeft.

Maar het is een walvis, een beloega om precies te zijn. In Current Biology beschrijven walvisbiologen hoe het mogelijk is dat een beloega die tot enkele jaren geleden in gevangenschap leefde, geluiden maakt als die van een mens – terwijl hij zijn stembanden niet gebruikt.

De korte publicatie draait om een beloega genaamd ‘Noc’. Hij werd als jong dier in 1977 in Canadese wateren gevangen en leefde daarna tot 2007 in gevangenschap binnen het US Navy Marine Mammal Program in San Diego. Pas nu publiceren de onderzoekers over het gedrag dat Noc als jonge beloega vertoonde.

Een duiker in het onderzoekscentrum, waar walvissen en zeeleeuwen in grote zeebassins getraind worden, was eerst verward toen hij Noc hoorde ‘praten’. Het dier mompelde een paar keer het woord out. Nadien leerden de trainers de beloega om op commando spraakgeluiden te maken. Toen onderzochten de biologen Noc. Hij bleek zijn menselijke geluiden op dezelfde manier te maken als normaal beloegageluid. Hij varieerde de druk in zijn neusholte – die uitkomt in het blaasgat – en gebruikte de‘fonische lippen’ in het blaasgat.

Noc ‘sprak’ alleen als jong dier, tussen 1984 en 1988. De biologen vermelden niet waarom ze niet eerder over hem schreven. Het walvisprogramma van de Amerikaanse marine, waar walvissen onder andere getraind worden om mijnen op te sporen, geeft zelden uitgebreide informatie.