Leve de verboden liefde!

Anna van Praag: Kom hier Rosa . Lemniscaat, 297 blz. € 15,95. 13+

Anna van Praag schreef al een dozijn boeken en toch voelt Kom hier Rosa als een debuutroman: zo gedurfd en onstuimig is het, zo verfrissend en tegelijk overvol. Meteen aan het begin doorbreekt Van Praag een paar taboes: ze laat twee meisjes met elkaar tongzoenen en ze laat één van de twee, Sita, een stel jongens het kiertje wijzen waardoor ze kunnen gluren hoe haar ouders ‘het’ doen.

Zo doen seks en jongens hun intrede in het leven van Lot, de hoofdpersoon en verteller van de roman. Zij kan het volwassen worden van haar beste vriendin Sita nauwelijks bijbenen. Het Spanje waar zij als dochters van twee geëmigreerde Nederlandse gezinnen zijn opgegroeid, is voor Lot het land waar ze kan paardrijden door de bossen, fantaserend dat ze de elfenkoningin is uit The Lord of the Rings. Niet het land van een gore geitenboer met losse handjes – maar die duikt dus wel op.

Ondertussen is Kom hier Rosa ook de eerste jeugdroman waarin de economische crisis een belangrijke rol speelt: die is de katalysator voor een algehele crisis in de levens van de personages, die leidt tot pubergedoe, vriendinnenruzie, echtscheiding en remigratie naar Amsterdam. ‘Het hele leven is niets anders dan een aaneenschakeling van veranderingen,’ zegt een volwassen personage, en dat is de levensles voor Lot.

Kom hier Rosa is ook zo veranderlijk en daardoor wat wisselvallig: er gebeurt veel en hoofd- en bijzaken wervelen door elkaar heen. Het verhaal is wel erg episodisch, sommige verhaaltechnische keuzes zijn weinig subtiel (een groot geheim wordt onthuld dankzij een stiekem gelezen dagboek) en plots staat er dan weer een prachtige zin: ‘De zee bruist en spuugt groenig schuim uit alsof hij ziek is.’ Er zit mooie diepte in Lots wens om ruimtevaarder te worden, gewichtloos, vrij – maar dat motief blijft uiteindelijk hangen in het luchtledige. Je vermoedt dat er een fantastische roman in zit, waarvan je nu alleen glimpen opvangt.

Taboes doorbreken, daar is Anna van Praag het sterkst in. De hoofdzaak van de roman doet dat: er is een cruciale rol voor een zeer verboden liefde, die de vriendschap van Sita en Lot op de proef stelt, maar ook eerlijk laat zien hoe volwassen worden anno 2012 kan verlopen. Een jeugdroman met seks die geen ‘vanilleseks’ is én die ondeugender is dan de Vijftig tinten grijs-alternatieven daarvoor, is een verademing. Leve de verboden liefde!