Dit is een artikel uit het NRC-archief De artikelen in het archief zijn met behulp van geautomatiseerde technieken voorzien van metadata die de inhoud beschrijven. De resultaten van deze technieken zijn niet altijd correct, we werken aan verbetering. Meer informatie.

Cultuur

Radiohead deed Amsterdam aan - de recensies, tweets en video’s

Thom Yorke (links) en Jonny Greenwood tijdens het Ziggo Dome concert van de King of Limbs tour van Radiohead.
Thom Yorke (links) en Jonny Greenwood tijdens het Ziggo Dome concert van de King of Limbs tour van Radiohead. Foto NRC / Andreas Terlaak

Zo’n zeventienduizend man zag gisteren Radiohead in de Amsterdamse Ziggo Dome. Het werd een dwarsdoorsnede van twintig jaar Radiohead, met veel nieuw werk afgewisseld door klassieke publieksfavorieten. Uiteraard met uitzondering van het illustere Creep (want). De eerste recensies op een rij.

Update 16.10: Ook de recensie van de Volkskrant staat inmiddels online. Die is toegevoegd aan dit overzicht.

Vierentwintig songs speelde Radiohead (zie hier de hele setlist) in de spiksplinternieuwe Ziggo Dome, waar de band zo’n twee uur voor uittrok. In de recensies van het eerste concert van Radiohead in Nederland in vier jaar zijn de meningen slechts een klein beetje verdeeld:

‘Radiohead heeft de lichtshow hard nodig’

Volgens NRC-recensent Jan Vollaard nadert Radiohead “het gevaarlijke breekpunt waar de lichtshow belangrijker dreigt te worden dan de muziek.” Bij elk nummer, schrijft Vollaard vandaag in NRC Handelsblad, werd gisteren in de Ziggo Dome een spectaculair nieuw lichtplan uit de computer getoverd, in helle kleuren die niet zelden vloekten met de ingetogen mineurtonen die door de zes schaduwen op het podium werden voortgebracht.

“Live woekert de groep uit Oxford met de schaal waarop ze hun gedeconstrueerde popmuziek naar hun arenapubliek moeten brengen. Sinds het doorbraakalbum OK Computer uit 1997 is hun muziek alsmaar experimenteler geworden, met abstracte elektronische klanken die steeds meer de plek van de gitaren zijn gaan innemen. Muziek als van het recente album The King Of Limbs laat zich niet makkelijk vertalen naar de gangbare praktijk van een rockband. De sfeer is somber en frontman Thom Yorke zingt met een eeuwige snik in de stem.

Het leek schizofreen, hoe Radiohead moeiteloos kon omschakelen van de robotmuziek van Kid A naar de heavy gitaarsound van Myxomatosis. De breakbeat van The Gloaming werd passend ingevuld door gastmuzikant Clive Deamer (van o.a. Portishead) op drums, terwijl vaste drummer Phil Selway met een tamboerijntje rammelde. De weldadige melodie van Karma Police werd gevolgd door de loodzware subbassen van Feral, een knipoog naar de dubstep die door Radiohead net zo gretig wordt omarmd als andere elektronische dansmuziek. Het complexe Paranoid Android blijft de vreemdste meezinger ooit.

Al die verschillende gezichten maken dat Radiohead de lichtshow hard nodig heeft om er een coherent geheel van de maken. Songs van OK Computer fungeren nog altijd als steunpilaren onder een setlist met veel traag voort meanderende nummers. Een duidelijke spanningsboog was er niet, afgezien van de decibellenexplosie van het disconummer Idioteque waarmee een lawaaiige climax werd afgedwongen. Stergitarist Jonny Greenwood is tegenwoordig het gelukkigst als hij in zijn cockpit van toetsenborden over zijn knoppen gebogen kan zitten. Na een van de vele toegiften werden de gitaren ironisch boven de hoofden geheven.”

Lees de hele recensie in de digitale editie van NRC Handelsblad, alleen voor abonnee’s.

‘Waanzinnig goed’

Volkskrant-recensent Gijsbert Kamer:

Twitter avatar gijsbertkamer Gijsbert Kamer Natuurlijk 5 sterren voor Radiohead. Er is geen band die doet en kan wat zij doen voor groot publiek. Adembenemend mooi was het. Alles.

Zijn recensie, dinsdag online gezet, is jubelend: vijf sterren. Waar Vollaard de lichtshow als noodzakelijk zag, vond Kamer het showelement juist ‘oogverblindend’:

“Het zwaartepunt lag bij The King Of Limbs, hun slechtst verkochte maar zonder meer spannendste album tot nu toe. Een meezingbaar liedje is er niet op te vinden, maar live stegen vanaf de opening Bloom alle nummers boven zichzelf uit. Wat hielp, was allereerst het fabelachtig mooi afgestelde geluid. Een knisperend synthloopje werd nooit verdrukt door gitaar- of drumwerk, en de tweede drummer Clive Deamer verbreedde het geluid meer dan dat hij het verdiepte.

En dan was er het oogverblindende spel met licht, videobeelden en decorstukken. Prachtig hoe tegen een bloedrode achtergrond tijdens You And Whose Army?, dat met de ogen dicht al kippenvel bezorgde, de verbeten zingende kop van Thom Yorke van alle borden de zaal in keek.

Licht en geluid droegen ertoe bij dat het grote Ziggo Dome opmerkelijk intiem voelde. En dan was er natuurlijk de bloedstollende muziek.”

Lees de hele recensie bij de Volkskrant.

Thom Yorke in de Ziggo Dome. Foto NRC / Andreas Terlaak

Thom Yorke in de Ziggo Dome. Foto NRC / Andreas TerlaakThom Yorke in de Ziggo Dome. Foto NRC / Andreas Terlaak

‘Genade, wat weet het vijftal vanaf het begin te overweldigen’

Bij Kicking the Habit is Joris Rietbroek in overtuigd. En dat terwijl die auteur de band al voor de elfde keer ziet.

“Genade, wat weet het vijftal - aangevuld met Portishead-drummer Clive Deamer als extra slagwerker – vanaf het begin te overweldigen met vijf nummers die de grilligste, meest experimentele kant van Radiohead door de jaren heen vertegenwoordigen. Vooruit, OK Computer-favoriet Lucky zit er in het begin al tussenin als onverwoestbare behager, maar daarvoor is er de start met The King of Limbs-opener Bloom, de Flying Lotus-achtige compositie die een stuk voller en dynamischer wordt gespeeld dan op plaat. Met hoofdrollen voor de samengespeelde jazzy ritmes van drummer Phil Selway en hulpkracht Deamer die hier meteen onmisbaar blijkt, plus een Thom Yorke die direct laat horen geweldig bij stem te zijn.”

“Jawel, bijna een echte droomsetlist dus met bijna alle kanten van 20 jaar Radiohead erin verwerkt, op muziek van eerste albums Pablo Honey en The Bends na. In deze bloedvorm, met een band die intens speelt maar zeldzaam ontspannen en met zichtbaar plezier op het podium staat, is het eigenlijk zonde dat deze tour er na deze herfst alweer op zit. Voor nu belooft 2013 het jaar van Thom Yorke’s nevenproject Atoms For Peace te worden. En daarna? Niet te zeggen. Voor hetzelfde geld verrast Radiohead weer eens met nieuw werk, maar met hetzelfde gemak duurt het met deze perfectionisten weer twee, drie jaar. Wat niet te hopen is.

Lees het hele verslag bij Kicking the Habit.

‘Veel venijn’

Atze de Vrieze, van 3voor12:

Twitter avatar atzedevrieze Atze de Vrieze Ik vond het geweldig vanavond. Heel dappere set, elektronisch, kalme nummers, maar ook veel venijn, nul stadionbombast. #radiohead

‘Geweldig in balans’

Ook weinig negatieve woorden bij Live XS. Yorke was uitermate goed in vorm, schrijft auteur Milo Lambers:

“Het geluid is geweldig in balans. De vijf bandleden plus tweede drummer Clive Deamer staan op het podium op een eilandje omringd door synthesizers, trommels, piano’s, versterkers en radio’s, maar klinken als een onbreekbare eenheid. Over de pompende basis van de twee drums heen is elke kleine toetsenpartij of sambabal perfect hoorbaar.”

“Yorke is meer dan ooit de smaakmaker op het podium. Wat heeft die man een halo om zichzelf heen hangen. De creep is niet meer. Hij danst op Lotus Flower, lacht, maakt interactie en zingt fantastisch.”

Lees de hele review bij Live XS.

‘Wat ontzettend goed’

Nobert Pek, journalist voor onder meer nrc.next en Nieuwe Revu:

Twitter avatar norbertpek Norbert Pek Wat ontzettend goed, wederom. En dan nog even eindigen met Everything in it’s right place en Idioteque. Plus een flard Björk. #radiohead

Die ‘flard Björk’ zat hem in Everything in it’s Right Place, dat werd ingezet met een deel van Björk’s Unravel (Spotify).

Een dansende Thom Yorke gisteravond. Foto NRC / Andreas Terlaak

Een dansende Thom Yorke gisteravond. Foto NRC / Andreas TerlaakEen dansende Thom Yorke gisteravond. Foto NRC / Andreas Terlaak

‘Meer dan geslaagde terugkeer in Amsterdam voor Radiohead’

Bij NU.nl is auteur Harm Groustra juist te spreken over het decor: “Nog altijd gedreven en perfectionistisch (tot aan het sterke decor dat de laatste tournee zeker overtreft toe), maar vooral oprecht en niet te rebels om zo nu en dan toe te geven aan entertainment,” schrijft hij.

“Radiohead maakt de jaren van afwezigheid weer goed. Het belangrijkste wapenfeit van de band sinds de laatste show in de hoofdstad diende zich afgelopen jaar aan in de vorm van The King Of Limbs, een album dat bepaald niet zo goed ontvangen werd als voorganger In Rainbows.”

“Hij [Thom Yorke] lijkt zich meer dan ooit op zijn gemak te voelen met zichzelf. En dan maakt het ook niet uit dat bijvoorbeeld Creep niet gespeeld wordt: eigenlijk past het nummer toch totaal niet in de set. Bovendien is er voor emotie (Karma Police) en verrassing (A Wolf At The Door) alsnog meer dan genoeg ruimte vrij gemaakt.”

Lees het hele stuk bij NU.nl

‘Nieuwe nummers het best’

Muziekblogger Niels Aalberts:

Twitter avatar ehpo Niels Aalberts De nieuwe nummers waren gewoon het best #Radiohead

Krakend en bewogen: fanbeelden

Dan de video’s. Veel fans stonden na het concert met een lamme arm buiten, omdat ze de halve show met hun telefoon omhoog hadden gestaan. Vervelend als je er precies achter staat, maar een uitkomst voor als je er niet bij was.

Niet alle 24 nummers van de setlist van gisteravond zijn vastgelegd (of in elk geval nog niet online gezet), maar een aardige greep is te maken. Duidelijk is het verschil in afstand, kwaliteit van beeld en geluid en er zijn altijd lui die vrolijk door blijven kleppen. Dat hoort erbij.

Openingsnummer Bloom:

Vrolijke fans bij het tweede nummer van de avond, Lucky:

Aardig in beeld gebracht is 15 Steps, het derde nummer en opener van voorlaatste cd In Rainbows:

Nummer vier van de avond, in hd, Kid A:

Van dezelfde filmer als Kid A komt ook Reckoner. In stemmig zwartwit:

Het ingetogen You and Whose Army:

Er werd lustig gebabbeld bij de filmer van Nude:

Een gloednieuw nummer, Ful Stop:
http://youtu.be/TSmfhya4Vdo?hd=1

Nu al een moderne klassieker uit het Radiohead-repertoire, Lotus Flower:

There There, nummer twaalf van de avond, gefilmd van afstand, maar met aardig geluid:

Meegezongen tot aan het plafond van de Ziggo Dome (waar ondergetekende van kan getuigen): Karma Police:

En ook Paranoid Android, waar de lichten flink getest werden, bleek niet vergeten. Het werd nummer zestien van de ‘reguliere show’:

Paranoid Android, maar dan wat dichterbij:

Het eerste nummer van de eerste toegift, Give Up the Ghost:

Supercollider:

Yorke vroeg het publiek te helpen bij de vele woorden in de afsluiter van Hail to the Thief, A Wolf at the Door. Ze zpeelden het nummer voor het eerst deze tour:

Niet zo’n best geluid, maar een indruk van het lekker heftige Bodysnatchers:

De tweede toegift begon met How to Disappear Completely:

Het ultieme einde van de show met Idioteque (pas op: rond minuut 2.10 schiet ineens het volume omhoog):