Een feestlawine in Haren

Na de Nacht van Haren is het tijd om de rekening op te maken en de verwachtingen bij te stellen. Vrijdagavond keerden zich in het Groningse voorstadje onverwacht honderden jongeren met geweld tegen de slecht voorbereide politie. Er volgde een spoor van vernielingen door het winkelcentrum. Het dorp was overstroomd door jongeren die een feestje dachten te vieren. ‘Haren’ was in diverse media uitgeroepen als locatie voor een variant op ‘project X’. Een recente film waarin een Amerikaans puberfeestje op geweld en brandstichting uitliep. ‘Haren’ werd zo de voorspelling die vanzelf uitkwam. Vol verwachting meldden zich honderden jongeren, op zoek naar het feest dat er niet was.

Met wijsheid achteraf kan nu vastgesteld worden dat de plaatselijke overheid de toeloop te laconiek heeft opgevat. De gemeente hoopte op een ‘ludieke’ avond, die de politie met zachte hand in goede banen kon leiden. Dat er niet spoorslags alsnog een evenement is georganiseerd, zoals achteraf de gemeente is verweten, is te billijken. Er is geen wettelijk recht op feest dat via internet kan worden afgedwongen. Als dat logistiek en financieel al mogelijk was geweest.

Sommige media vereenzelvigden zich met ‘Haren project X’ door letterlijk tot deelname op te roepen. Zij handelden achteraf dus onverantwoordelijk. Al die mediaburgers die op internet van ‘Haren’ een media-event maakten, moeten zich achteraf ook rekenschap geven. Het met opzet op hol laten slaan van verwachtingen is ook hier mogelijk. Het werd elders eerder bewezen; de gemeente had dit kunnen weten. In de rechtsstaat Duitsland worden uitlokkers van dergelijke massa‘feesten’ al aansprakelijk gesteld of beboet. De mediasamenleving blijkt net zo stabiel als een sneeuwhelling in de zon – één verkeerde stap en een feestbericht wordt zomaar een lawine.

De overheid onderschatte het ‘evenement’ dus en werd verrast. Dat had niet gehoeven. Hoewel met maar liefst 500 man aanwezig, bleek de politie niet in staat effectief op te treden. Dat is voor buitenstaanders maar moeilijk te begrijpen. De inwoners van Haren zijn in de steek gelaten, het gezag van politie en openbaar bestuur heeft fors geleden.

Een erkenning van dit echec heeft tot nu toe in de officiële reacties ontbroken. Natuurlijk, de daders hebben het gedaan. Maar de overheid zat te suffen. Een volgende gemeente die een feestlawine ziet ontwikkelen, sluit de invalswegen vermoedelijk (wel) af, houdt 500 man ME in de sporthal klaar en verbiedt iedere niet-inwoner de toegang. Intussen zijn de echte verantwoordelijken natuurlijk degenen die de klinkers uit het plaveisel wrikten om er de ruiten mee in te gooien. Of de politie mee te bekogelen. Zij kwamen zogenaamd voor een feestje en vertrokken met een strafblad. Zo hoort het ook. Maar zover had het niet hoeven komen.