Jezus introduceert zijn vrouw in onlangs opgedoken antiek document

Screenshot van het antieke document waarin Jezus verwijst naar zijn vrouw.

In alternatieve religieuze kringen is het al bijna een waarheid: natuurlijk was Jezus getrouwd met Maria Magdalena. Maar bewijzen ontbreken volledig. Totdat gisteren de vooraanstaande Amerikaanse Harvard-theologe Karen King bekendmaakt dat in een tekst op een pas opgedoken stuk papyrus Jezus spreekt van “mijn vrouw”.

Het is een vierde-eeuws papyrusfragment van vier bij acht centimeter, met een twintigtal Koptische woorden erop. Karen King ziet in de tekst geen direct bewijs voor een huwelijk van Jezus. Gisteren introduceerde ze het document bij het grote publiek tijdens een wetenschappelijk congres in Rome. Toch zijn de paar zinnen geformuleerd op het stuk papier wel degelijk van grote historische waarde. In een dialoog verwijst Jezus namelijk naar zijn vrouw die hij Mara, Maria, noemt.

Christelijke discussie over het huwelijk

King, die te boek staat als expert op het gebied van de christelijke geschiedenis, hielp het fragment te vertalen uit het Koptisch, de toenmalige spreektaal in Egypte. Volgens haar is het een fragment van een verloren gegaan evangelie, dat misschien uit de tweede eeuw stamde en oorspronkelijk in het Grieks was geschreven.

Er zijn veel van dit soort tweede eeuwse christelijke teksten op deze manier teruggevonden. De theologe meent dat het fragment een belangrijke discussie aankaart die de christelijke gemeenschap eeuwenlang in haar greep heeft gehad. Is het afzien van het huwelijk, het leven zonder seks de meest heilige vorm van christelijk leven? King zegt hierover:

“From the very beginning, Christians disagreed about whether it was better not to marry, but it was over a century after Jesus’s death before they began appealing to Jesus’s marital status to support their positions.”

Het fragment van was jarenlang in het bezit van een particuliere verzamelaar. De persoon in kwestie deed beroep op King om het document te vertalen.

Geen informatie over Jezus zelf

Volgens NRC-redacteur en historicus Hendrik Spiering zegt deze vondst veel over de vierde eeuw, en misschien over de tweede, maar geeft het geen enkele extra informatie over Jezus zelf.

“Het zou kunnen dat Jezus getrouwd was. Niet getrouwd-zijn was in zijn tijd heel ongebruikelijk voor een Joodse man. Maar goed, Jezus was ook een ongebruikelijke man, zoveel mogen we wel concluderen uit bronnen uit de eerste eeuw. Dus tja, we weten het niet. Een bron uit de vierde eeuw kan over die huwelijkse staat nooit uitsluitsel geven, daar zit te veel tijd en te veel verzinsels tussen. Dit fragment zegt veel over de discussie in het latere christendom en dat is interessant genoeg. En sowieso is het verheugend dat er nog steeds nieuwe fragmenten uit de vroegchristelijke tijd opduiken. Laten we hopen dat er van dit ‘Evangelie van de Vrouw van Jezus’, zoals King de tekst inmiddels noemt, meer fragmenten worden gevonden. Tot dan zal deze tekst een moeilijk te interpreteren curiosum blijven, vrees ik.”