Als het brandalarm afgaat

Martin Luijendijk, Anoek Steketee, Henk Wildschut: BRAND! Bas Lubberhuizen, € 25,- ***

In opdracht van het Stadsarchief Amsterdam legden drie fotografen hun visie op de brandweer vast. Anoek Steketee fotografeerde wat behouden bleef na branden in woningen. Interieurs van bergruimtes waar juist het meest waardeloze, zoals de oude winterjas of ongebruikte hometrainer, aan de verwoestende brand is ontkomen. Met zwarte strepen op de muur van in de rook tastende brandweerlieden. Henk Wildschut fotografeerde de brandweerlieden op het moment dat ze door het alarm worden gewekt in de kazerne, met slaperig hoofd en nog in onderbroek. Kwetsbare mannen zijn stoere mannen. Het boek sluit af met de serie van Martin Luijendijk die tot kleurloos verworden, totaal uitgebrande interieur fotografeerde. Prachtige taferelen van allesverwoestende branden. Schrijfster Annelies Verbeke breit in de inleiding het geheel met een vrolijke, beschouwelijke toon aan elkaar. In een oogopslag is de typische vormgeving van Kummer&Herrman te herkennen, inmiddels niet meer per se een goed teken.

Dankzij de opdracht van het Stadsarchief Amsterdam, dat goede fotografieopdrachten uitschreef, kunnen fotografen deze series maken. Maar tegelijkertijd leidt de opdracht er ook toe dat het geheel wat beperkt blijft. Vooral de serie van Henk Wildschut schreeuwt om een eigen boek. Het is een interessant concept dat hij erg goed heeft gefotografeerd en wat nog verder kan worden uitgebouwd. Tegelijk is de combinatie van de drie invalshoeken de kracht van dit boek, en zal het een waardevol document voor het archief zijn. Niet te veel, niet te groot, maar juist kort en krachtig. Dat waar Nederlandse fotografie bekend om staat en goed in is. Zo bekeken worden er hopelijk in de toekomst, zeker in het huidige kunstklimaat, nog veel meer van dit soort opdrachten uitgeschreven. Beter een beetje klein, dan helemaal niet.

De tentoonstelling BRAND! is tot 6 januari 2013 te zien in het Stadsarchief Amsterdam.