Psst….stempassen kopen? Bieden vanaf honderd euro

De twee stempassen die Peet uit Zoetermeer te koop aanbiedt.

Stempas kwijt? Twijfel je tussen twee partijen? Of wil je die ene kandidaat in het pluche helpen? Op veilingsites als Marktplaats kan je je slag slaan, maar pas op: strafbaar is het wel.

Peet (“bijna 40, maar ik zie eruit als 25″) uit Zoetermeer is zo’n handelaar in stempassen. Hij verkoopt er twee, maar heeft indien nodig ook nog wel wat vrienden die van hun stem af willen.

“Het stemmen is toch helemaal niks meer waard. Straks komt Roemer met zijn Bossche bollen in het torentje en over een jaar mogen we weer naar de stembus. Verkiezingen kosten alleen maar geld, nu hou ik er nog wat aan over.”

Aan de hoogste bieder verleent Peet zijn volmacht op loopt hij “desnoods” mee naar “het stemlokaal hier om de hoek”. En hoewel het stemmen volgens Peet niks meer waard is, wil hij minimaal honderd euro voor de twee stempassen.

“Ja, honderd euro minimaal. We gaan er gewoon geld mee verdienen. En zoveel is dat ook weer niet. Wat verdien jij per maand?”

Peet heeft er wel vertrouwen in dat het gaat lukken. Hij had al snel een bod binnen van 75 euro, maar dat was voordat zijn advertentie van Marktplaats werd gegooid. Inmiddels staat er een nieuwe. “Gewoon volhouden he.”

Zes maanden celstraf

Hoelang Peet het volhoudt is echter de vraag. Je stem verkopen - en een stem kopen - is namelijk strafbaar. Artikel 126 van het Wetboek van Strafrecht stelt:

1. Hij die bij gelegenheid van een krachtens wettelijk voorschrift uitgeschreven verkiezing door gift of belofte iemand omkoopt om zijn of eens anders kiesrecht hetzij niet, hetzij op bepaalde wijze uit te oefenen, wordt gestraft met gevangenisstraf van ten hoogste zes maanden of geldboete van de derde categorie.
2. Dezelfde straf wordt toegepast op de kiezer of de gemachtigde van een kiezer die zich door gift of belofte tot een of ander laat omkopen.

Peet is zich echter van geen kwaad bewust.

“Is het strafbaar? Dan gaat het geld wel naar een goed doel. Het doel Help-Peet-zijn-telefoonrekening-betalen bijvoorbeeld. Hahaha.”

Je kan ook een gevangenisstraf van een half jaar krijgen.

“Oh, wat is nu een half jaar. Ik heb wel langer gezeten. Haha. Neehoor, dat is gekkigheid. Ik ben er niet zo bang voor. En ik heb waakhonden voor als ze langskomen. Hahaha.”

‘Mensen maken er een grapje van, maar het is serieus’

Melle Bakker, secretaris-directeur van de Kiesraad, is wat serieuzer over het aanbieden van stempassen op sites als Marktplaats. De Kiesraad volgt een vaste lijn bij dit soort zaken.

“Het verkopen van je stem is een strafbaar feit. We proberen eerst in contact te komen met de persoon om hem hiervoor te waarschuwen. Als dat tot niks leidt stappen we naar justitie. Deze meneer maakt zich misschien niet zoveel zorgen, maar dat zou hij wel moeten doen. Mensen maken er vaak een beetje een grapje van, maar het is een serieuze zaak.”

Volgens Bakker komt het niet op grote schaal voor dat mensen hun stempas te koop aanbieden. Wel wijst hij op een zaak uit 2010, waarbij een man uit Eindhoven door een administratieve fout twee stempassen kreeg en twee keer - onder het oog van een cameraploeg - ging stemmen.

“Ook deze man maakte er een lolletje van. Maar hij heeft zich wel voor de rechter moeten verantwoorden. Hij kreeg uiteindelijk geen straf, omdat de fout ook bij de gemeente lag, maar het laat wel zien dat we hier serieus mee omgaan.”