Kleren maken de lijsttrekker - welke politicus kan er nog zonder stylist?

Een groepsfoto van de lijsttrekkers met debatleider Rick Nieman bij het Carré-debat. Foto Hollandse Hoogte / Michiel Wijnbergh

Kleren maken de man. Het gezegde lijkt meer dan ooit op te gaan tijdens de huidige verkiezingscampagne. En niet alleen voor de mannen. Ook Marianne Thieme, lijsttrekker van de PvdD, zegt in NRC Handelsblad bijvoorbeeld dat ze tijdens debatten steeds vaker het gevoel heeft mee te doen aan The Voice of Holland. Menig politicus heeft dus tegenwoordig een stylist.

Want of de politici alle aandacht voor hun uiterlijke voorkomen leuk vinden of niet, dat doet feitelijk niet ter zake. Ze worden hoe dan ook meegesleurd in de schoonheidswedloop, schrijven Andreas Kouwenhoven en Danielle Pinedo vandaag in de krant.

‘Met een sjofele spijkerbroek win je geen verkiezingen’

Onderzoek lijkt dat te onderschrijven. Zwitserse scholieren, die foto’s te zien kregen van kandidaten uit de Franse verkiezingen met de vraag wie zij als kapitein wilden op een schip, bleken verkiezingsuitslagen met maar liefst 70 procent te voorspellen. Kouwenhoven en Pinedo schrijven:

Met een sjofele spijkerbroek, witte gympen of wallen onder je ogen win je kennelijk geen verkiezingen, hoe verstandig je ideeën ook zijn. En dus laten Nederlandse politici zich volop adviseren over hun presentatie en uiterlijk.

En daarom koopt Mark Rutte zijn pakken bij Oger, weten Kouwenhoven en Pinedo: tweeknoop met een wat hogere taille. Want dan lijkt hij langer en atletischer. En Diederik Samsom kiest steeds vaker voor een das: dat maakt hem zakelijk.

Stylisten menen invloed te hebben op verkiezingsuitslag

Aan het maken van deze keuzes komen nogal wat stilisten te pas. En die zijn er zelf van overtuigd dat hun werk grote invloed heeft op de verkiezingsuitslag, schrijven Kouwenhoven en Pinedo.

Volgens Dyanne Beekman is de legendarische verkiezingsoverwinning van Jan Marijnissen in 2006 (25 zetels) mede het gevolg van haar styling. Ze heeft Marijnissen “authenticiteit en kwaliteit” bijgebracht. Ze zág zijn zelfvertrouwen erdoor groeien.

Een ander goed voorbeeld uit het verleden is de succesvolle make-over van Rita Verdonk toen die met Rutte de strijd aanging om het leiderschap binnen de VVD.

Stylisten bemoeien zich bovendien niet alleen met de kleren van politici, maar ook met hun non-verbale vaardigheden, hun houding.

Toen Emile Roemer met een rietje uit een flesje dronk en Mark Rutte de fles gewoon aan zijn mond zette, liet Beekman meteen uitzoeken wat de beste indruk achterlaat bij de kijker. De meeste ondervraagden bleken niet zo gecharmeerd van rietjes, en dus adviseert zij ‘haar’ lijsttrekkers sindsdien om die te vermijden.

PvdA volgt waarschijnlijk nauwgezet wat kiezers vinden

Kan een politicus überhaupt nog wel zonder stylist? Volgens een woordvoerder van GroenLinks kan Sap “met haar goede smaak” goed zonder stylist. En bij de PvdA ontkende Diederik Samsom eergisteren op tv dat hij met deskundigen aan zijn presentatie had gewerkt.

Die ontkenning leidde tot gefronste wenkbrauwen bij trendwatcher Adjiedj Bakas. Kouwenhoven en Pinedo schrijven:

De bekende trendwatcher vermoedt dat de PvdA nauwgezet volgt wat kiezers vinden van Samsoms uitstraling. „Toen hij kaal was oogstte hij bijvoorbeeld veel kritiek. Hij zou te veel op Pim Fortuyn lijken. Daarop is hij overgestapt op een schaamhaardonsje. Dat viel in goede aarde bij zijn kiezers.”

Lees het hele artikel van Kouwenhoven en Pinedo in de digitale editie van NRC Handelsblad.

    • Niels Posthumus