Clustermunitie Nederland nu volledig vernietigd

Nederland is officieel clusterbommenvrij. De laatste clustermunitie van de luchtmacht is eerder dit jaar in Noorwegen vernietigd. Dat meldt het ministerie van Defensie vandaag.

Nederland ondertekende in 2008 een internationale conventie om clusterbommen uit te bannen. Afgevaardigden van de 75 landen die het verbod hebben ingevoerd, komen volgende week bijeen om het opruimen van hun oude munitie te bespreken.

„We hadden de overgebleven munitie ooit naar Noorwegen gebracht, omdat daar de ruimte is om de bommen zonder overlast te laten springen”, zegt een woordvoerder van Defensie. „In aanloop naar de bijeenkomst van volgende week vroegen we ons af hoe het daarmee stond. Toen bleek dat alle Nederlandse bommen al in januari en februari waren opgeblazen.” Het gaat om ruim 2.000 stuks grote munitie en meer dan 80.000 kleine bommen.

Clusterbommen zijn omstreden omdat de ‘baby’s’ die worden uitgestrooid nadat de ‘moeder’ is afgeschoten niet altijd meteen ontploffen. Ze exploderen soms pas wanneer ze worden aangeraakt. Daarvan zijn meestal burgers het slachtoffer. De kleine bommen worden ook wel paaseieren genoemd; kleurrijke verrassingen die kinderen graag oppakken. „Nederland beschouwt clustermunitie als een wapen dat onaanvaardbaar humanitair leed veroorzaakt”, schreef minister Uri Rosenthal (Buitenlandse Zaken, VVD) eerder dit jaar nog aan de Kamer.

Nederland schafte begin jaren zeventig drie typen clusterbommen aan. Deze werden voor het laatst gebruikt tijdens de Kosovo-oorlog in 1999. Toen wierpen F-16’s boven Servië 173 clusterbommen af. Een bom die voor een militair vliegveld was bedoeld, kwam op de stad Nis terecht.

Een wereldwijd verbod op clustermunitie is niet haalbaar. De belangrijkste producenten en bezitters ervan, de Verenigde Staten, Rusland, China, India, Pakistan, Turkije en Israël, nemen niet deel aan de conventie. Ook een deelverbod op de bommen is sinds vorig jaar van de baan. Daar weigerden overigens niet alleen de grootste gebruikers aan mee te werken. Meer principiële landen en anti-wapengroepen verzetten zich tegen een afgezwakte afspraak.