Wie luistert naar de kinderen?

Jaarlijks maken 70.000 kinderen mee dat hun ouders scheiden. Jongerentherapeut Marsha Pinedo gebruikt hun verhalen op haar site, om andere kinderen te helpen.

Echtscheidingservaring uit de eerste hand, dat biedt de website van Villa Pinedo. Van kinderen, wel te verstaan. Zoals in een blog van Danielle, 19 jaar oud: „De eerste vakantie alleen met mijn moeder was een opluchting. Eindelijk geen ruzie.” Dat was de jaren daarvoor wel anders. „Elke vakantie was het weer raak. De reis ernaartoe begon al met ruzie over de route. Een verkeerde afslag en de bom barstte. ‘Kan jij het beter? Ga jij maar rijden dan’, riep mijn vader tegen mijn moeder. [...] Ik snap heel goed dat het aantal scheidingen na een vakantie oploopt. Er is gewoonweg meer tijd voor ergernissen.”

In blogs, filmpjes en verhalen laten kinderen zelf weten wat de scheiding van hun ouders met ze doet. En dat is uitzonderlijk: andere sites over echtscheidingen zijn vooral gericht op ouders, en in ieder geval staan ze vol met advies van deskundigen.

Een van die deskundigen heeft ook Villa Pinedo opgericht, ruim een jaar geleden: jongerentherapeut Marsha Pinedo. Jarenlang zag ze in haar praktijk kinderen die in de problemen waren gekomen door de scheiding van hun ouders. Terwijl er met de kinderen zelf meestal niet veel mis was. „De ouders zouden het beter moeten doen, die maken vaak keuzes die niet in het belang zijn van het kind.”

Het is inmiddels vrij algemeen bekend wat niet in het belang van kinderen is, zegt ze. Ruziemaken waar de kinderen bij zijn zonder het weer goed te maken. Nare boodschappen doorgeven via de kinderen. Kwaadspreken over je ex, kinderen uithoren over de andere ouder. Maar bekend of niet, Marsha Pinedo zag het keer op keer fout gaan en besloot het groter aan te pakken. Wat ze in haar praktijk altijd al deed, kinderen de kans geven zelf te zeggen wat ze ervan vinden, wilde ze mogelijk maken voor alle kinderen met gescheiden ouders. Een grote groep, want jaarlijks krijgen zo’n 70.000 kinderen te horen dat hun ouders gaan scheiden.

„Het is fijn voor kinderen als ze zien dat andere kinderen dezelfde problemen hebben”, zegt Pinedo, „en hoe ze die soms hebben opgelost.”

Aan dit soort laagdrempelige hulp blijkt behoefte. Kinderen van gescheiden ouders hebben gemiddeld meer problemen op school en met vriendschappen, en ze hebben later ook meer problemen met relaties. Van alle kinderen die bij Jeugdzorg terechtkomen, komt 80 procent uit een gebroken gezin. Toch zoeken maar weinig jongeren professionele hulp. En voor de kinderen die schrijven op de site, kan het bij de verwerking helpen dat ze iets goeds doen met hun ongelukkige ervaring.

Het platform is ook voor ouders belangrijk. Want die hebben vaak geen idee. „Kinderen beschermen hun ouders, ze vertellen vaak niet hoe ze zich echt voelen.” Op de site doen ze dat wel, en dat is voor ouders heel confronterend. Ook als het niet hun eigen kinderen zijn.

De stukken op de site zijn allemaal van kinderen en jongeren, alleen de hoofdredacteur is ‘ouder’. Sommige jongeren zijn vaste redacteur, maar iedereen kan op het forum vragen en verhalen kwijt, of stukken insturen. Een nieuw project is de ‘Tweetbuddy’. Als iemand twittert over de echtscheiding van zijn ouders, en dat gebeurt gemiddeld vijftig keer op een doordeweekse dag, reageren de jongeren van Villa Pinedo. „We zijn geen stalkers”, zegt Alwin Snel (20 jaar). „We bieden ons aan als gesprekspartner, en wijzen ze op onze site.” Snel is penningmeester van het stichtingsbestuur van Villa Pinedo en een van de Tweetbuddies.

Niet alleen ouders kunnen baat hebben bij deze rechtstreekse ervaringen, ook familierechtadvocaten. De Kinderombudsman riep onlangs op de inspraak van kinderen in echtscheidingen en kinderbeschermingsmaatregelen te vergroten. In de praktijk worden kinderen maar mondjesmaat betrokken bij het opstellen van de zogeheten ouderschapsplannen na echtscheiding, terwijl ze daar wel recht op hebben. Volgens Pinedo omdat advocaten niet weten hoe ze met kinderen in deze situatie moeten praten, of het niet durven. Natuurlijk kunnen advocaten er een opleiding voor volgen, maar Pinedo merkte dat ze het een eyeopener vonden om van jongeren zelf te horen hoe ze zulke gesprekken moeten aanpakken. Dit najaar geven de jongeren van Villa Pinedo – zowel stichting als site wordt grotendeels door jongeren bestierd – workshops op het landelijk congres voor familierechtadvocaten en scheidingsmediators.

Onlangs kreeg Villa Pinedo een belangrijke erkenning, vertelt Phyleen Mattaar (23 jaar), voorzitter van het stichtingsbestuur. De stichting is opgenomen in het Oranje Fonds Groeiprogramma. Dat betekent drie jaar financiële steun, een mentor van ABN Amro en begeleiding door een consultant van McKinsey. Met groei als doel. Groei, het is toch een online platform? Ja, zegt Mattaar, maar het doel is op meer plekken in het land afdelingen op te zetten. „Nu zijn de redactievergaderingen alleen in Amsterdam, en gescheiden wordt er in heel Nederland. Onze wake-upcall aan ouders, dat het beter kan voor kinderen, is dus overal nodig.”

Deze drie citaten van jongeren zijn afkomstig van www.villapinedo.nl