Batman komt uit Pijnacker

Voor het eerst werd een Nederlander gevraagd een bekende Amerikaanse stripheld te tekenen – Batman. Vandaag komt het album uit. „Ze vinden de vrouwen die ik teken erg goed.”

Voorbeeld van een dubbele pagina zoals Romano Molenaar die, met potlood, voor de Batman-strip tekende. Beeld DC Comics

Vandaag komt een jongensdroom uit. Romano Molenaar, geboren in Pijnacker, is zeven jaar als hij in 1978 bij zijn oom thuis voor het eerst comics ziet, stripblaadjes met avonturen van Amerikaanse superhelden. Ze zijn vertaald; The Hulk wordt ‘Rauwe Bonk’ genoemd, The Fantastic Four de ‘Vier Verdedigers’ en Spider-Man ‘Spinneman’. Romano leest ze en denkt: comics tekenen, dat wil ik ook.

Bijna vijfendertig jaar later, in maart 2012, opent Molenaar thuis, een vinexwoning in (nog steeds) Pijnacker, zijn inbox. Er zit een e-mail in van de redacteur van de ‘Batmangroep’ van DC Comics, een van de grootste stripuitgevers van de VS. „Wil jij het nieuwe avontuur van Batman tekenen?”, staat er. „Ik kon het maar nauwelijks geloven”, vertelt Molenaar.

Vandaag is het echt. Dan verschijnt het Batmanverhaal Detective Comics Annual #1, aangekondigd als ‘The grudge match you’ve been waiting for: Batman vs. The Black Mask!’ Molenaar is voortaan de eerste Nederlandse artiest in de geschiedenis van DC Comics, opgericht in 1934.

Het is een eer die Romano Molenaar niet zomaar ten deel viel. Jarenlang tekent hij al zijn schoolschriften vol met Superman, Spider-Man en Batman. Hij bestudeert fitnessboeken en de badmodecatalogus van Wehkamp om de menselijke anatomie te doorgronden.

Romano is zo dol op tekenen dat de leraren op de basisschool er gek van worden. „Voor straf lieten ze me een keer een week lang alleen maar tekenen. Ze hoopten dat ik er op die manier genoeg van zou krijgen, maar het was juist het walhalla voor mij.”

Zijn liefde voor tekenen blijft bestaan tijdens de middelbare school en zijn diensttijd. Begin jaren negentig besluit hij met een paar jongens een Nederlandse comic te beginnen. „We kregen het advies van de Haagse Stripshop om ons werk op een stripbeurs te laten zien aan een Amerikaanse comicuitgever. Mijn werk beviel en zo kreeg ik mijn eerste freelance opdrachten. Ik moest een hele dure computer en scanner kopen, om de tekeningen naar Amerika te sturen.”

Er volgt vijftien jaar van freelancewerk. Overdag werkt hij bij Khaeon Games, waar hij de decors van computerspelletjes ontwerpt, in de avonduren tekent hij comics als The Darkness, Legend of the Sage, Witchblade en X-men Unlimited.

Onder kenners groeit zijn naam. Met het tekenen van Batman voor DC Comics is Molenaar nu doorgebroken naar de hoogste divisie van comictekenaars.

Heb je lang moeten oefenen op Batman?

„Ik heb in mijn leven talloze Batmans getekend. Maar toen ik hem voor het eerst op het officiële DC-papier moest tekenen, werd ik wel even onzeker. Het was uiteindelijk heel leuk om te doen, vooral omdat Batman een superheld zonder superkracht is. Als een schurk hem door een muur gooit, heeft hij ook echt moeite met opstaan. Batman is heel menselijk, echt Bruce Wayne die een masker voordoet. Bij Superman is het eerder andersom: dat is een vreemde alien van de planeet Krypton die zich vermomt als een mens, als Clark Kent.”

Na de schietpartij bij de Batmanpremière in Aurora laaide de discussie over geweld in strips weer op.

„Het is verschrikkelijk wat er is gebeurd, ik kan me goed voorstellen dat Christian Bale – de acteur die Batman speelt – die plek bezoekt om zijn steun te betuigen. Maar de film en de strip hebben niets te maken met de daden van zo’n gek.”

Wat vind je van de Batmanfilms van regisseur Christopher Nolan?

„De sfeer in Gotham City is heel goed neergezet. Vanuit de lucht gefilmd zie je duidelijk de contouren van Manhattan, maar in de close-ups is het gelukt om de winderige stegen van Gotham City op te roepen. New York is een dynamische stad, maar in de film zijn de mensen op de achtergrond gezet. Ze zijn ook wat armoediger gekleed. Wat mij in de film tegenstond was de stem van de bad guy, Bane. Het was een rustige, sluwe man met een Sean Connery-achtige stem. Hij trok voor mijn gevoel te veel weg van de orginele Bane, een supervechter.”

Een comic wordt bij DC door verschillende mensen gemaakt. Wat doe jij?

„Ik krijg een script opgestuurd, in dit geval van schrijver en tekenaar Tony Daniel. Op basis van dat script maak ik met potlood op A4'tjes schetsen van de pagina’s. Die schetsen worden beoordeeld door de schrijver en de redacteur. Daarna vergroot ik de schetsen en trek ik op een lichtbak de compositie in grote lijnen over. Dan ga ik uren tekenen totdat alle spiergroepen en kleding goed zitten. De potloodtekening scan ik in en stuur ik naar de inkter. Die print mijn potloodtekening uit in blauw en gaat vervolgens inkten. De geïnkte pagina krijg ik weer terug, en als ik die heb goedgekeurd gaat de inkleurder aan de slag.”

Hoe hou je het leuk voor jezelf, verhalen over superhelden tekenen?

„De lol zit voor mij niet zozeer in het verhaal, maar in de manier waarop ik het kan verbeelden. De opzet van de pagina’s is bij Amerikaanse strips heel filmisch. Waar Europese strips nog met horizontale stroken werken, heb je in de VS vaak paginavullende beelden. En waar het in Europa gaat om het acteren van de personages, waarbij je moet letten op gezichtsuitdrukkingen en bewegingen van handen en armen, gaat het in de VS om ‘de pakkende pose’. Uiteindelijk gaat het om het opbouwen van adrenaline. Bij een personage in rust teken je de spieren heel anders dan in een gevecht. Je moet zien dat Batman een inspanning levert. DC comics vroeg mij juist omdat ik dynamisch teken.”

Je hebt het Batmanverhaal samen met een andere tekenaar gemaakt. Hoe zit dat?

„Terwijl ik bezig was aan Batman vroeg DC me of ik misschien de maandelijkse strip Birds of Prey wilde maken, over een stel vrouwelijke superhelden in Gotham City. Ze vinden de vrouwen die ik teken erg goed: krachtig en als het moet kwetsbaar. Een eigen maandelijkse stripreeks bij DC, dat is zo'n uniek aanbod, dat kon ik niet weigeren. DC wilde er ook zo snel mogelijk mee van start: ze hebben toen een andere tekenaar gevraagd om het Batmanverhaal af te maken. Ik heb de eerste helft getekend, die andere jongen de rest. Best jammer, want je ziet verschil in stijl duidelijk.”

Je moest Batman weer loslaten.

„Dat was heel moeilijk. Gelukkig opereren de Birds of Prey net als Batman in Gotham City, ze komen elkaar regelmatig tegen. Ik heb de scenarist van Birds of Prey meteen gevraagd of Batman snel een rolletje mag in zijn reeks.”

Birds of Prey is in Nederland minder bekend. Wat is het voor reeks?

„Dat is een clubje vrouwelijke superhelden, onder wie Batgirl, Black Canary, Katana en Poison Ivy. Zij nemen het in het album dat ik nu heb gemaakt op tegen Condor. Condor is een nieuwe superheld in de DC-familie, die ik zelf heb mogen ontwerpen. Dat alleen al was een jongensdroom die uitkwam.”

Je hebt het hoogste nu bereikt. En nu?

„Het zou geweldig zijn als ik de komende jaren voor DC kan blijven tekenen. Maar ik kan natuurlijk ook nog bij concurrent Marvel aan de slag, daar zitten Spider-Man en The Fantastic Four. Misschien krijg ik eens een aanbod van Marvel, en dan zien we wel of DC mij een exclusief contract wil aanbieden. Ik ben deze zomer gestopt met mijn vaste baan, dus ik heb er tijd genoeg voor.”