India sluit riskante leningen om te kunnen groeien

Hij is nog geen maand aan het werk als de nieuwe Indiase minister van Financiën, of Palaniappan Chidambaram heeft al veel haast om de sputterende motor van de economie weer op gang te krijgen. Maar nu de inflatie nog steeds hoog is – het percentage is voor het eerst in 32 maanden onder de 7 gedoken – aarzelt de centrale bank in Mumbai de helpende hand te reiken door de rente te verlagen.

Chidambaram wil zich daarom verlaten op de grootmoedigheid van de Federal Reserve Bank (het Amerikaanse stelsel van centrale banken), de Europese Centrale Bank en de Bank of England. Hij spoort Indiase bedrijven aan om meer kredieten in buitenlandse valuta’s op te nemen.

Dergelijke leningen waren altijd aan nauwe beperkingen onderhevig, maar de overheid heeft de regels versoepeld. Hypotheekbanken hebben onlangs de zegen van de regering gekregen om goedkope huizen te financieren met behulp van buitenlands geld. Fabrikanten en de bouwers van wegen of elektriciteitscentrales kunnen nu een groot deel van hun schulden in roepies omzetten in leningen in buitenlandse valuta’s.

De besparingen op korte termijn zijn aanzienlijk. Dankzij de bijna-nul-rente in vrijwel de hele ontwikkelde wereld kunnen Indiase bedrijven met een hoge kredietstatus in het buitenland leningen afsluiten tegen een rente die 3 tot 5 procentpunten lager ligt dan die op hun roepie-leningen.

Op de korte termijn is deze praktijk niet al te gevaarlijk. De officiële buitenlandse valutareserves zijn groot genoeg om bijna de hele staatsschuld van 335 miljard dollar af te betalen, wat overeenkomt met ongeveer een vijfde van het jaarlijkse bruto binnenlands product (bbp).

Maar in de loop der tijd kunnen een daling van de roepiekoers of een stijging van de buitenlandse rentetarieven dergelijke leningen voor de debiteuren tot een molensteen maken. Als de recente trends zich doorzetten, zou het hele land zelfs in moeilijkheden kunnen komen.

Het is nog lang niet zo ver als in 1991, toen de Indiase centrale bank (Reserve Bank of India) feitelijk zonder harde valuta’s kwam te zitten. Toch is de schuld aan het buitenland de afgelopen twee jaar met 32 procent gestegen, terwijl de buitenlandse valutareserves zijn geslonken.

Chidambaram is uit op bbp-groei van slechte kwaliteit, en dat is zinloos. Het zou beter zijn om het mes te zetten in het gestrooi met subsidies, de aanleg van infrastructuurprojecten te versnellen en eindelijk de lang uitgestelde btw-heffing in te voeren.

Dat zal allemaal niet makkelijk zijn, maar een regering die het niet eens probeert, zal het beleggersvertrouwen verder ondermijnen – waardoor het lenen in buitenlandse valuta’s alleen nog maar riskanter zal worden.

Andy Mukherjee

Vertaling: Menno Grootveld