'De begroting komt op orde en de verzorgingsstaat blijft op peil' Ronald Plasterk

Waarom doet de PvdA het zo slecht?

Inzetten op banen en de economie ontzien. Dat was het alternatief dat de PvdA kiezers voorhield na het Lenteakkoord van VVD, CDA, D66, GroenLinks en ChristenUnie. Maar in de CPB-doorrekening scoort de PvdA juist op die twee fronten – economie en banen – slecht.

De economische groei wordt door de PvdA-plannen het hardst geraakt van alle partijen (min 2,3 procent). En de PvdA scoort slecht wat betreft de werkgelegenheid op lange termijn (die daalt alleen bij de SP meer).

Daartegenover staat dat de PvdA de overheidsfinanciën fors saneert, zodat een begrotingstekort van 1,1 procent resulteert in 2017. Alleen de VVD saneert de financiën harder. Maar dat is een schrale troost voor een partij die de Lentecoalitie bestreed met de boodschap dat je beter kunt inzetten op banengroei dan op het kapotbezuinigen van de economie.

Gisteren zei de PvdA zelf dat de lasten voor gezinnen gelijk blijven. En inderdaad: de koopkracht (min 0,25 procent) daalt minder dan bij de VVD (min 1,25), het CDA (min 3,5) en D66 (min 2,5). Maar bij andere linkse partijen neemt de koopkracht toe, met 2 tot 3 procent.

CPB-directeur Coen Teulings had gisteren twee verklaringen voor de prestaties van de PvdA: de arbeidsmarkt en de woningmarkt. Omdat de PvdA de hypotheekrenteaftrek beperkt en de huurmarkt aanpakt, dalen de huizenprijzen met 5 procent en stijgen de huren met 5 procent. Dat is op lange termijn goed, maar op korte termijn slecht voor de consumptie (mensen hebben minder te besteden of voelen zich armer), en daarmee voor de werkgelegenheid. De PvdA stimuleert de arbeidsmarkt bovendien minder dan anderen. De lastenverlichting is bescheiden, en de versobering van de sociale zekerheid gering. Dat heeft in de CPB-modellen een negatief effect op de economie, maar is voor de PvdA een bewuste keuze: uitkeringen blijven op peil en de ontslagbescherming in stand.

Wat valt er mee bij de PvdA?

De PvdA hervormt de huizenmarkt en boekt daarmee volgens het CPB een welvaartswinst in van 0,4 procent van het bbp. De huizenmarkt gaat namelijk beter werken als de aftrek wordt beperkt, zoals de PvdA wil.

Wat is opvallend bij de PvdA?

De PvdA bezuinigt het maximaal toegestane bedrag op ambtenaren: 1,75 miljard. Meer bezuinigen vindt het CPB ongeloofwaardig.