Hoe de maffia haar perfide gang gaat in het voetbal

Iwan van Duren en Tom Knipping: Voetbal en maffia.

Voetbal Interna-tional, 258 blz. € 14,95

Hoe verziekt matchfixing het voetbal? Ik ervaar het zelf tijdens het lezen van de laatste hoofdstukken van het boek Voetbal en maffia. Op de achtergrond staat de Portugese competitiewedstrijd Benfica-Braga op en een verdediger van de thuisclub kopt op werkelijk fantastische wijze in eigen doel. Zou het? Even later levert hij de bal knullig in waarna weer een tegendoelpunt valt. Toeval?

Het is precies waar de UEFA zo bang voor is. Matchfixing tast de geloofwaardigheid van de sport aan en als er niet snel opgetreden wordt tegen het oprukkende fenomeen staan we volgens de Europese voetbalbond voor „het einde van het voetbal”. Die vrees is gerechtvaardigd, zo blijkt uit de ontdekkingsreis van Voetbal International-journalisten Iwan van Duren en Tom Knipping in de wereld van de gokmaffia. Hun verslag is een aaneenschakeling van incidenten, die tezamen veel meer zijn dan incidenten.

Verwacht geen koddige anekdotes over spelers die op de doellijn over de bal trappen. Voetbal en maffia is beklemmend, hoewel de leukdoenerij van borreltafelprogramma VI niet ontbreekt. Medepassagiers in het vliegtuig naar Dagestan heten dan „tweehonderd tegenspelers van James Bond”. En het wemelt van zinnen als „via omkoping en transfers was je miljoenen zwart geld witter dan Omo” of „in China zijn fans die nog geloven in een eerlijke competitie zeldzamer dan de reuzenpanda”.

Het doet weinig af aan de bloedserieuze boodschap. Gedetailleerd schrijft het duo over bijklussende scheidsrechters, schimmige zaakwaarnemers en tot wanhoop gedreven voetballers. Van Zambiaanse spelers die de Finse competitie manipuleerden tot de Nederlander Paul R. die een belangrijke schakel is in een omvangrijk goksyndicaat en in hotel Huis ter Duin ongestoord zijn perfide gang kan gaan.

Zoals terrorisme armoede nodig heeft als voedingsbodem, zo leeft de gokmaffia van zwakke karakters in kleine competities. Het zijn veelal spelers met gokschulden die zich in de armen laten drijven van de fixers. Uitzondering daarop is het verhaal van de Servische verdediger Dragisa Pejovic. Hij moest wel gehoorzamen, want de maffia bedreigde zijn familie met de dood. Met zijn publiekelijke verklaring over de praktijken in de Servische competitie oogstte Pejovic vorig jaar bewondering. En zijn verhaal biedt hoop, want vorige week speelde hij weer zijn eerste wedstrijd.