Welk dier maakt het meest lawaai per kilo gewicht?

Welk dier maakt eigenlijk het meeste geluid in verhouding tot z’n gewicht of volume, vragen Martijn Rijnders en zijn broer uit Den Haag zich af. „Een olifant toetert hard, maar een mug zoemt ook hard voor zijn gewicht!”

Lang is gedacht dat blauwe vinvissen en potvissen de grootste lawaaimakers op aarde zijn. Met klikken en zingen halen deze walvissen wel geluidsniveaus van 188 decibel, gemeten op een meter afstand. Dat is harder dan het geluid van een raketlancering, waar je onherstelbare gehoorschade van oploopt.

Maar deze walvissen – sowieso al verliezers in deze wedstrijd met hun gewicht van zo’n 90.000 kilo – zijn ingehaald door een luidruchtiger beest: de pistoolgarnaal.

De pistoolgarnaal uit de tropische zee is slechts een paar centimeter groot. Maar met het inklappen van zijn schaar kan hij een belletje creëren dat met een ongelofelijke 190 decibel – gemeten op een meter afstand – implodeert. Dat belletje is een fractie van een seconde warmer dan de oppervlakte van de zon. De schaar van de pistoolgarnaal functioneert als sonisch wapen: kleine visjes gaan dood van de klap. Kolonies klakkende garnalen kunnen sonarsignalen van onderzeeërs storen.

Maar het luidste dier in verhouding tot zijn lichaamsgewicht moet toch wel het vijverdwergduikertje zijn, de Micronecta scholtzi. Onderzoekers stelden dat vorig jaar vast in het wetenschappelijk tijdschrift PloS One door het gewicht en de decibels van 227 soorten tegen elkaar af te zetten. Een lastige berekening, want geluidssterkte neemt snel toe. Het verschil tussen 50 en 100 dB is véél meer dan een verdubbeling van het geluid, wat niet zo is bij gewicht.

Maar toch: het dwergduikertje van 2 millimeter lang wint. Hij schuurt tijdens het paringsritueel zijn minipenis tegen zijn minibuikje. Daarmee produceert hij bijna 100 decibel, vergelijkbaar met een zware vrachtwagen die langsrijdt. Dat mensen niet doof worden van die beestjes komt doordat ze onderwater leven. Aan wal kun je wel de schurende dwergduikertjes op de bodem van een rivier horen.

Ook een vraag voor deze rubriek? Mail naar vraag@nrc.nl