Zomerlezen

Dennis Meadows De grenzen aan de groei - Rapport van de Club van Rome, Het Spectrum, 1972, 199 blz. Antiquarisch verkrijgbaar.

‘Ramp bedreigt de wereld’ kopte NRC Handelsblad in 1971 toen zij de conclusies van Dennis Meadows vernam. Een groep particulieren, verenigd in de Club van Rome, was overvallen door doemgedachten: de wereldbevolking nam snel toe, in het Westen floreerden spilzucht en vervuiling, in de derde wereld heerste armoede en honger. Dit kon niet goed gaan. De Club besloot in 1970 de ‘Kritieke Situatie van de Mensheid’ te laten analyseren door systeemonderzoekers van het MIT. Die hadden er een speciaal rekenprogramma voor. Volkswagen betaalde. Meadows schreef.

De Amerikaanse computers bevestigden de somberste vermoedens: zonder tegenmaatregelen zou de mensheid ten onder gaan aan vervuiling, voedselgebrek of een tekort aan grondstoffen. Het kon al binnen een eeuw gebeurd zijn. In 1972 verscheen een publieksversie van de analyse bij Het Spectrum. Haastig en rommelig vertaald, maar praktisch gratis. Nergens is het Romeinse doemdenken zo aangeslagen als in Nederland. Hoe het rekenmodel precies werkte bleef onduidelijk, maar de computeruitdraaien zagen er overtuigend uit. Als er niet werd ingegrepen zou de wereldbevolking rond 2050 pardoes ineenstorten. Binnen een jaar bleek dat het MIT-programma niet deugde, maar de angst bleef nog lang hangen.

Karel Knip