Indiase Mars-missie is méér dan propagandastunt

India heeft plannen bekendgemaakt om een satelliet naar Mars te sturen – slechts een paar weken nadat door een storing in het elektriciteitsnet zeshonderd miljoen mensen zonder stroom kwamen te zitten. Het ruimtevaartproject zou daarom als een onverantwoordelijke verspilling van middelen gezien kunnen worden. Maar de 80 miljoen dollar die ermee is gemoeid, is een betrekkelijk klein bedrag. Alleen al de symbolische prestatie kan economisch rendement opleveren. Bovendien zal er meer voor nodig zijn dan het opgeven van een ruimtevaartprogramma om India’s enorme welvaartskloof te dichten.

Voor zo’n arm en dichtbevolkt land zou de verkenning van de ruimte misschien een lage prioriteit moeten hebben. Een Brits politicus brieste in een tabloid dat er ieder jaar 300 miljoen pond aan Brits belastinggeld in de vorm van hulp naar India gaat. Hij zei: „Als de Indiërs het zich kunnen veroorloven high-techmissies de ruimte in te sturen, kunnen ze het zich ook veroorloven voor zichzelf te zorgen.” Hij heeft een punt, want de helft van de Indiase kinderen is ondervoed.

Toch is een dergelijke denkwijze te simplistisch. India kent meerdere ontwikkelingspaden, waarop tegelijkertijd aspecten van rijkdom en armoede vertegenwoordigd zijn. Bezoekers van het land hebben bewondering voor het succes van de IT-industrie in Bangalore, maar worden wanhopig van de erbarmelijke armoede en het chronische gebrek aan deugdelijke infrastructuur waarmee een groot deel van de Indiase bevolking van 1,2 miljard zielen te kampen heeft. De structurele armoede van India is niet veroorzaakt door verkwistende ruimtevaartprojecten, maar door het onvermogen om voldoende middelen te besteden aan noodzakelijke infrastructuur en aan projecten die groei genereren.

Ook technische prestaties leveren rendement op. Investeringen in high-techprojecten kunnen India helpen ondernemingen van wereldklasse op te zetten, en kunnen beleggers en burgers meer vertrouwen geven in de mogelijkheden van het land. Het helpen van de armen kan samengaan met het opzetten van industriële projecten die welvaart en werkgelegenheid kunnen scheppen.

In dezelfde adem als de bekendmaking van het Marsproject heeft de premier ook plannen gelanceerd om ieder huishouden in het land elektriciteit te leveren en bankdiensten te bieden. Die plannen zijn lovenswaardig, maar zullen jaren kosten. Er zijn investeringen en hervormingen voor nodig die India slechts met moeite kan bewerkstelligen.

De regering denkt de komende vijf jaar een biljoen dollar aan financiering voor de infrastructuur nodig te hebben. Om dat voor elkaar te krijgen moeten de product- en kapitaalmarkten worden geliberaliseerd. Een missie van 80 miljoen dollar naar Mars is een leuke bonus, maar zal uiteindelijk de balans waarschijnlijk niet doen doorslaan, noch in de ene, noch in de andere richting.

Vertaling Menno Grootveld