De hondentrouw van fondsbeleggers

Actief beheerde beleggingsfondsen zijn te duur en blijven in 80 tot 95 procent van de gevallen achter bij de markt, waardoor particuliere beleggers onnodig geld verliezen. Duh, zult u zeggen – dat weten we nou wel. Waarom zeurt deze column al weken door over de huisfondsen van de grote banken en Robeco? Omdat we het wel weten, maar daar niet naar handelen.

Het Amerikaans-Nederlandse bureau Millward Brown onderzoekt al jaren het gedrag van Nederlandse particuliere beleggers, ieder jaar opnieuw. Het meest recente onderzoek, De Particuliere Belegger 2011, duidt op een curieuze mix van behoudzucht en hang naar avontuur. Meer dan de meeste andere continentale Europeanen beleggen Nederlanders zelf in aandelen, opties en zelfs in exotica als futures en structured products. Bijna 60 procent belegde vorig jaar zelfstandig en 40 procent deed dat mede als hobby; dan waag je eerder een gokje en daar is niets mis mee. Anderzijds investeert slechts een kleine minderheid – 1,9 procent bij Millward Brown, 7 procent bij een onderzoek over 2011 van Schroders – in goedkope trackers, die automatisch via computermodellen indices en mandjes onderliggende waarden volgen. In de VS investeren particulieren inmiddels zo’n 40 procent van hun vermogen in trackers en zij versloegen daarmee vorig jaar 80 procent van de actief beheerde fondsen.

Nederlanders laten daar een kans liggen om de grote verliezen van het afgelopen decennium te vermijden, of op zijn minst te verzachten. Wij zijn prijzenswaardige volhouders; liefst driekwart van de Millward Brown-respondenten zei nooit te zijn gestopt met beleggen. Maar onze keuzes baren opzien. Meer dan 60 procent houdt hardnekkig vast aan die matig presterende beleggingsfondsen. Ruime meerderheden zijn tamelijk tot zeer tevreden over hun bank.

De trends bij Millward Brown vinden steun elders. In anekdotisch bewijs. Nieuwe aanbieders – online brokers als Binck en Today’s, online vermogensbeheerders als Alex en iBeleggen – proberen beleggers weg te lokken bij de grote namen. Slechts een kleine minderheid loopt over. „Eerst wil ik mijn verliezen bij mijn huidige bank goedmaken”, is een onzinnige, maar veelgehoorde verklaring. „Dan kom ik naar jullie.” En in empirisch bewijs. Binck telt nu 531.000 rekeninghouders die voor veertien miljard euro per jaar handelen in aandelen, futures en opties. Dochter Alex Vermogensbeheer belegt 690 miljoen euro voor 19.000 klanten.

Maar Robeco belegt 81 miljard euro voor particulieren wereldwijd, ABN Amro zeventig miljard, hoofdzakelijk in Nederland, ING Investment Management vijftien miljard, alleen in Nederland. ABN Amro zag haar beheerd vermogen vorig jaar zelfs met negenhonderd miljoen euro toenemen. Kennelijk zijn beleggers zeer honkvast, hoezeer het dak ook lekt.

Zijn Nederlanders dommer dan Amerikanen? Misschien. Maar consumenten zijn ook hondstrouw aan gevestigde namen. Dat speelt de grote banken in de kaart.

Joost Ramaer