KNVB schaft botte bijl weer af

In het amateurvoetbal worden met enige regelmaat scheidsrechters gemolesteerd. Ook breken er vechtpartijen uit of worden overtredingen gepleegd met zeer ernstig letsel tot gevolg. In een poging om deze plaag te bestrijden heeft de KNVB vorig jaar het tuchtrecht sterk aangescherpt. Geweld tegen scheidsrechters zou voortaan in principe tot een levenslange schorsing leiden. Elftallen die knokken op het veld worden uit de competitie genomen. Vandaag maakt de KNVB bekend dit beleid alweer aan te passen.

De vraag is nu of de bond daarmee terugkomt van de stoere maatregelen en grote woorden van vorig jaar. Is bij nader inzien het hemd nader dan de rok? Zijn de vele schorsingen te schadelijk gebleken voor de clubkas? Bederven de strenge straffen de sfeer in de kantine of op de tribune?

De voorgestelde maatregelen kunnen begrepen worden als deels een verzachting, deels een verfijning. Jeugdspelers worden minder snel levenslang geschorst. Tegelijk wordt de druk op de clubs vergroot om meer individueel te straffen en zo de botte bijl van de collectieve straf te ontgaan. Pupillen en andere jeugdspelers die zich ernstig misdroegen, krijgen voortaan in beginsel een schorsing van drie jaar.

Daarmee maakt de bond hetzelfde onderscheid tussen jeugdigen en volwassenen als in het gewone strafrecht. Ook daar geldt als uitgangspunt dat minderjarigen niet volledig aansprakelijk worden gehouden voor wangedrag. En een kans moet krijgen om zich te rehabiliteren. Deze aanpassing is dus maatschappelijk acceptabel. Een 14-jarige speler kan na een schorsing jaren later als jongvolwassene terugkeren op het voetbalveld. Dat is redelijk. Straffen moeten proportioneel zijn om te werken.

In een maatschappelijk klimaat waarin straffen niet gauw te streng worden gevonden, is er moed voor nodig deze toch te matigen. Te strenge straffen kunnen hun doel voorbijschieten. Zeker de jeugd verdient nog een kans, ook na een exces. Daarnaast wordt de druk op de clubs verhoogd om bij groepswangedrag eerst individuele spelers verantwoordelijk te stellen. Als dat lukt, kan schorsing van het hele team door de KNVB worden voorkomen. Vorig jaar haalde de KNVB 105 elftallen uit de competitie. Dat kan de competitie, maar ook de clubs ontwrichten. Ook deze aanpassing is acceptabel. Straffen op maat zijn te prefereren boven groepssancties. Ook op het voetbalveld geldt dat straf redelijk moet zijn, en precies, om doel te kunnen treffen.