Iran bidt voor goedkopere kippen

Nu de ramadan er op z’n eind loopt en de economie sukkelt, heeft Iran een gebrek aan kip. Iedereen krijgt de schuld, van president Ahmadinejad tot het Westen. „Ik eet al bijna geen kip meer.”

Verzet tegen de internationale orde heeft een prijs, zeggen Iraanse geestelijken, politiecommandanten en politici. Dus stond het „trotse en epische” Iraanse volk de afgelopen maand onder een hete zon in lange rijen. Niet om te protesteren, maar om kip te kopen.

Dankzij een transport van diepvrieskippen uit Brazilië kon de regering ter ere van de vastenmaand ramadan gesubsidieerde kip aanbieden. Dat werd tijd, want de prijs van Irans favoriete stukje vlees was plotseling verdubbeld, een gevolg van de steeds snellere neergang van de Iraanse economie.

Vanuit het hele land kwamen wilde verhalen over kippenpaniek, met als hoogtepunt het gerucht dat een groep mensen in de oliestad Abadan een kippenboerderij had aangevallen en al het gevogelte had opgegeten. Ook vertelden mensen elkaar dat er aan de Kaspische Zee vijf vrouwen in het gedrang waren omgekomen en dat Iraanse kippenboeren hun dieren in het geheim naar het buitenland smokkelden.

Velen besloten geen risico te lopen en in te slaan. „Het is beter om nu veel kippen te kopen”, vond Jafar Filizadeh, een schoonmaker en religieuze zanger. „Dan hebben we ze tenminste.” Ook hij stond in de rij voor de Mosala-moskee in Teheran. Normaal wordt daar naar preken geluisterd, maar nu hing er een spandoek met de tekst: ‘welkom bij Gods banket’, waaronder de goedkopere kippen werden aangeboden.

De opinieleiders doen er intussen alles aan om het morrende volk ervan te overtuigen dat er geen enkel probleem is. „Wie zegt dat we eigenlijk elke dag vlees zouden moeten eten,” vroeg ayatollah Naser Makarem-Shirazi zich retorisch af op zijn website. „Veel artsen zeggen dat dit ongezond is. Ik stop ermee.”

Politiecommandant Esmaeil Ahmadi-Moghaddam, wiens eenheden graag het gevolg maar niet de oorzaak van het probleem aanpakken, zei dat de staatstelevisie geen films meer moet uitzenden waarin acteurs kip eten. „Dat kan leiden tot klassenstrijd”, waarschuwde hij.

Een kilo kippenvlees kostte op het hoogtepunt van de kippencrisis het equivalent van 3 euro 50, en iedereen en alles worden als schuldigen aangewezen, van president Mahmoud Ahmadinejad tot de Iraanse kippenvoerproducenten en het Westen dat sancties heeft ingesteld om Iran te dwingen zijn vermeende kernwapenprogramma te staken. En wat is er aan te doen? „De mensen gaan iedere avond naar bed, biddend dat er een wonder gebeurt en de kippen goedkoper worden”, schreef Abduljavad Mousavi een columnist van de website Khabaronline.

Economen zeggen dat de gestegen prijzen een combinatie zijn van de gevolgen van de internationale sancties en een reeks verkeerde beslissingen van de regering.

Zo hebben veel kippenboerderijen vorig jaar hun deuren gesloten, toen Ahmadinejad alle subsidies afschafte en de productieprijs per kip verdubbelde. Tegelijkertijd besloot de regering om alle prijzen te bevriezen, waardoor producenten gedwongen werden hun kippen onder de marktprijs te verkopen.

„Ik heb al het geld verloren dat ik in mijn boerderij had geïnvesteerd”, vertelde Hossein, een voormalige kippenboer die failliet ging. „De gevolgen van het afschaffen van de subsidies zijn nu duidelijk. Ik eet zelf bijna geen kip meer omdat het te duur is.”

De leiders grijpen de kippenschaarste aan om het volk te laten zien dat „de oorlog” tegen het land al gaande is. „Mensen moeten niet verwachten dat hun leven hetzelfde zal blijven”, zei de leider van het vrijdaggebed in de stad Mashad. Maar „God zal ons helpen”, beloofde hij.

Opperste leider Ayatollah Ali Khamenei stelt nu voor om een ‘verzets-economie’ te creëren, naar het model van de profeet Mohammed die onder zware druk stond tijdens twee oorlogen.

„Dit is een economie voor een land dat moeilijke tijden en sancties moet doorstaan, maar tegelijkertijd de weg baant voor nationale bloei en voorspoed”, zei Khamenei vorige week.

Ondertussen zijn de kippenprijzen weer iets gedaald, maar nu is de de rial weer in vrije val.

„Iedere dag is er wel paniek over iets hier”, zei Kambiz, een student. „Je zou zeggen dat je eraan went, maar dat is niet zo.”