Edelkitsch

In 1999 begonnen hippe vrouwen in New York te breien. Een paar jaar later kwam dat nieuwe breien ook bij ons. En afgelopen zondag, tijdens Zomergasten, bereikte de trend het brein van Lidewij Edelkoort, businesswoman, trendvoorspeller, Chevalier de l’Ordre des Arts et des Lettres, allround-orakel, etc. etc.

De mensen breien weer, vertelde Lidewij.

Dat lijkt wat laat, maar vergis u niet. „Echte tendensen”, aldus de zieneres, gaan „meer dan vijftig jaar” mee. Zo zag Lidewij zondag, vijf jaar na dato, helder dat er een crisis gaande is. „Alles is gewoon niet goed, er is behoorlijk wat mis.” Ook constateerde ze, jaren na Balkenende, het einde van het ik-tijdperk.

En: we houden weer van koken.

Asjemenou. Lidewij Edelkoort bezit de ragfijne gave om te voorspellen wat er gister gaande was, met een foutmarge van een halve eeuw. Het is hip en het heet: retrovoorspellen. Want gister is de nieuwe future.

Waarzeggers moet je altijd beoordelen op hun moed. En moed is in dit genre: specifieke uitspraken doen over de nabije toekomst. Want die kun je eenvoudig controleren.

Waarzegger Adjiedj Bakas, bijvoorbeeld, voorspelt in een nieuw boek dat we meer kool, kerrie en sprinkhanen gaan eten. Komt dat uit? Wie weet. Kunnen we straks zo nagaan.

Bakas noemt zichzelf nog bescheiden ‘trendwatcher’. Trendwatcher klinkt als: vogelspotter. Edelkoort echter is trendvoorspéller. Specifiek is ze niet.

We krijgen een urge om te reizen, zei ze, „om te gaan lopen of een auto te pakken of, weet ik… een paard of een trein.” Of, we blijven thuis. „Je kunt ook reizen in je geest. Mindtravel, wel of niet met drugs.”

Dus: de mensen gaan reizen. Met de auto. Of een paard. Of een trein. Maar misschien blijven ze lekker thuis. Met drugs. Of zonder. Weet ik het.

Morgen wordt het mooi weer. Of slecht weer. Enfin, ik heb altijd gelijk.

In de mythologie had je waarzegster Cassandra, wier tragiek was dat ze altijd de waarheid sprak, maar niemand luisterde. Nu is daar Edelkoort, met vaagtaal die iedereen wil horen. Of in elk geval de VPRO.

„We worden weer vogels.”

„Leven is leren, delen en lenen.”

Hoe groot moet wel niet de wanhoop zijn van al wie haar inhuurt?

Dit is Char, maar dan salonfähig.