Ik vind het triest dat ze tot wanhoop is gedreven

Lilian Kars beschrijft de laatste uren van Corrie van der Kolk (hierboven). Wat waren haar drijfveren om te doen wat ze heeft gedaan?

Waarom vertelt u dit verhaal?

„Ik vind het intens verdrietig dat het zo gelopen is. Corrie heeft zó haar best gedaan medisch verantwoord en veilig te sterven. Uiteindelijk moest ze zich illegaal al die pillen laten toespelen en naar binnen lepelen. We moeten in Nederland echt de discussie blijven voeren of we dit menswaardig vinden.”

Zeker tien artsen, misschien wel meer, hebben haar verzoek beoordeeld. Hun oordeel valt niet zomaar terzijde te schuiven.

„De criteria voor euthanasie zijn duidelijk: evidente doodswens, volledig toerekeningsvatbaar en ondraaglijk, onomkeerbaar lijden. Over die eerste twee punten is geen discussie mogelijk: Corrie is hierover jarenlang volstrekt duidelijk geweest. Dat derde punt ligt minder zwart-wit: daar speelt persoonlijke inschatting van een arts een grotere rol. Ik kan begrijpen dat er artsen zijn die zeggen: ‘ik neem het niet voor mijn rekening haar wens te honoreren’. Maar ik vind het triest dat Corrie zo tot wanhoop gedreven moest worden.”

Misschien was ze ‘te bekend’ geworden via de media? Zouden artsen wellicht kopschuw zijn geworden, uit vrees dat justitie haar casus onder het vergrootglas zou leggen?

„Als dat zo is, wordt de kwestie alleen maar triester. Corrie liep vast in de regels. Door de publiciteit hoopte ze in contact te komen met artsen die bereid waren haar te helpen. Op zichzelf is dat dus een extra onderstreping van haar doodswens. Maar het effect zou dan zijn geweest dat ze nóg minder kans op hulp maakte.”

Het was niet weinig wat ze aan artsen vroeg. Kil gezegd was dat: wilt u mij doodmaken?

„Euthanasie via een injectie is een heftige handeling om te verrichten, ja. Maar je kunt ook zelf een drankje innemen, keurig afgestemd op iemands lichaam en conditie en door artsen voorgeschreven. Dat drankje had ik Corrie zo gegund. Voor die oplossing streed ze. Ze wilde sterven als haar moeder: door familie omringd.”

Waarom wilde ze nu haar familie er niet bij hebben?

„Ze zei dat ze bang was voor de juridische nasleep. Die wilde ze haar familie besparen.”

Voor u vreesde ze die niet? En was u er zelf bang voor?

„Nee, ik wist dat aanwezigheid bij zelfdoding niet strafbaar is. En het ging ook allemaal zo snel op die zaterdag en zondag. Ze was vastbesloten dat ze haar familie op dat moment erbuiten wilde houden. Toen zei ik: ‘Dan zal ik bij je zijn.’ Wat had ik dan moeten doen? Tegen haar wens toch haar familie bellen? Haar alleen laten in haar laatste uren? Ik deed wat m’n intuïtie me ingaf te doen.”

Hoe ziet u erop terug?

„Als een zeer waardevolle ervaring. Ik heb een korte, intense vriendschap met Corrie gehad. Ze was blij met mijn steun en aanwezigheid. Ik heb gezien hoe vredig ze overging van het leven naar de dood. Haar familie heeft me bedankt, omhelsd voor m’n steun. Dit alles geeft me het gevoel dat ik juist heb gehandeld.”

Heeft u iets gemerkt van justitiële ‘nasleep’?

„Nee, niets. Het verhoor door de rechercheur, in de nacht van Corries overlijden, was correct en vriendelijk. Op de woensdag erna kreeg ik een telefoontje dat ik niet als verdachte maar als getuige werd aangemerkt en dat er geen nader onderzoek zou komen.”

Tekst & foto’s

Reacties: laatstewoord@nrc.nlTwitter: #hetlaatstewoord