Geef mij een idee en ik maak het groot

Ze stapte uit de directie van internetbedrijf Lost Boys om in Bolivia ontwikkelingswerk te doen. Deze week is Eveline Aendekerk (41) vijf jaar directeur van Dance4life, dat via jongeren de verspreiding van hiv wil stoppen. „Naar Doutzen Kroes luisteren meer mensen dan naar mij.”

Onder de rivieren

„Tot mijn zesde woonde ik in Limburg. Onze verhuizing naar het Brabantse Oosterhout voelde als emigreren. Maakte ik een grap, dan zeiden mijn Limburgse neefjes: ‘Zeker Hollandse humor’. Ik vond de verhuizing geweldig, ik houd van verandering. Op mijn eerste schooldag in Oosterhout zwaaiden mijn ouders me half huilend uit bij de schooldeuren, maar ik riep vrolijk: ‘Jullie hoeven niet te wachten hoor, doei!’

„Onder de rivieren vragen mensen zich toch meer af wat anderen van ze denken. Ik vond dat beklemmend en wilde er weg. Naar Amsterdam, waar je mag zijn wie je bent. Daarom koos ik, onnozel en naïef, voor een studie die je alleen in Amsterdam kon doen: de Amsterdamse Academie voor Bank en Financiën. Dan móést ik daar wel heen, hoe spannend mijn ouders dat ook vonden.”

Lost Boys

„Consultancy leek me een prachtig beroep, omdat je dan overal in de keuken kunt kijken. Ik begon bij KPMG als junior consultant en ging weg als manager. Ik had er genoeg van dat het eindresultaat van een consultant altijd een PowerPoint-presentatie is. Ik stapte over naar internetbureau Lost Boys en een jaar nadat ik was begonnen, ik was dertig, zat ik in de directie. Voor het eerst ging ik een bedrijf leiden. Als operationeel directeur deed ik een aantal reorganisaties. Ik herinner me dat ik een techneut moest ontslaan en dat ik hem, heel obligaat natuurlijk, vroeg of ik nog iets voor hem kon doen. Zijn antwoord: ‘Mijn vrouw bellen om het uit te leggen.’ Dat vond ik een heftig moment, het voelde alsof ik iemands leven verpest had. Maar het kon niet anders, het was 2001, die hele sector viel om. Dat Lost Boys er goed uit is gekomen, kwam doordat we zo voortvarend te werk gingen.

„Ik was de enige vrouw in de directie. Het is heel verfrissend om in een mannenwereld te werken. Met vrouwelijkheid kreeg ik veel gedaan. En niet door met mijn kont te draaien. Als je je kwetsbaar opstelt, kun je dingen openbreken. Mannen willen zorgen voor een vrouw. Zeg jij dat je het niet fijn vindt hoe het gaat, dan willen mannen dat oplossen.”

Bolivia

„Ik kwam Bart, mijn geliefde, tegen in 2000, op Koninginnedag. Hij is een van de meest autonome mensen die ik ken. Vraagt zich nooit af wat mensen van hem denken. We wisten dat we samen oud wilden worden. En zo kwam ik op mijn dertigste voor het eerst in een situatie terecht waarin iets wat ik heel graag wilde, niet lukte: zwanger worden. Ik zag het moederschap als mijn reason of existence. Vijf jaar later was die gedachte heel scherp geworden. Zou ik dan mijn hele leven hard blijven werken en veel geld verdienen? Doordat ik in een ratrace bij Lost Boys zat, had ik geen rust om daar goed bij stil te staan. Ik moest eruit. Naar een omgeving waar het niet uitmaakt wat voor werk ik doe en wat ik verdien. Bolivia was een gevoelsmatige keuze. Ik ging er een half jaar vrijwilligerswerk doen, alleen. Bart zei: ‘Ik vind het geweldig dat je dit gaat doen, maar ik blijf hier.’

„Ik werd biebjuf op een schooltje. Een carrièretijger tussen pedagogiekstudenten van 18, 19 jaar. Ik wilde de kinderen op die school kritisch leren nadenken. Samen lazen we de krant en dan vroeg ik: wat vinden jullie het belangrijkste nieuws op de voorpagina? Ik geloof dat als je met onderwijs een kritische en mondige generatie creëert, een land vanzelf verder komt.

„Nu zijn we in de gelukkige omstandigheid dat ik vijf maanden zwanger ben. Ik ben ontzettend dankbaar dat dit ons gegeven is.”

Vrijwilligers

„Inmiddels vind ik het een achterhaald concept, jonge mannen en vrouwen die worstelen met hun eigen leven en ‘de arme mensen gaan helpen’. Het heeft geen zin om de arme kinderen een zak snoep te geven, een waterput te bouwen en dan te vertrekken. Ontwikkelingslanden moeten zelf leren hervormen, daarom wilde ik na mijn vertrek uit Bolivia opgevolgd worden door een Boliviaanse leerkracht. Ik betaal haar salaris nog steeds.

„We moeten niet krampachtig vasthouden aan die norm van 0,7 procent van het BNP voor ontwikkelingshulp. Als echte liberaal vind ik dat rol van de overheid niet te groot moet zijn. Laat de overheid bedrijven en burgers fiscaal stimuleren om geld te geven. Dan denken ze niet meer: daar gaat mijn belastinggeld.”

Salaris

„Dance4life kruiste mijn pad na mijn terugkeer uit Bolivia. Ik kon ook aan het werk bij Google. Daar zou ik drie keer zoveel verdienen als hier. Ik moest mezelf diep in de ogen kijken, maar wist toen: ik wil nooit meer een baan waarin geld het doel is, in plaats van een intrinsieke motivatie. Ik verdien nu de helft minder dan bij Lost Boys, ruim 70.000 euro. Ik vind dat je als directeur marktconform betaald moet worden. Directeuren van andere non-profitorganisaties verdienen bijna allemaal meer. Maar goed, als je een begroting hebt van 10 miljoen, kun je meer verdienen dan bij een begroting van 4 miljoen, zoals die van ons. Het moet in verhouding staan.

„Vóór Bolivia gaf ik veel meer geld uit aan kleding, aan vaak en duurder uit eten. Nu heb ik mijn uitgavenpatroon aangepast en ik mis het niet. Ik houd van luxe, zie er graag mooi uit, maar dat kan ook met minder geld.”

Seks

„Heel veel mensen, vooral jongeren, kunnen niet zelf beslissen over hun seksleven en hebben geen toegang tot gezondheidszorg. Ik wil eraan bijdragen dat jongeren zelf hun keuzes kunnen maken, mogen zijn wie ze willen zijn door ze in scholenprogramma’s de juiste informatie over seks, hiv en aids te geven. Dat is een ontzettende drijfveer.

„Natuurlijk heb ik met Dance4life nog niet bereikt wat ik wil bereiken. Er wordt nog steeds elke twaalf seconden iemand met hiv geïnfecteerd. Maar we zijn de afgelopen vijf jaar wel een stabiele organisatie geworden, zonder dat we onze rebelsheid en creativiteit verloren hebben. We zijn actief in bijna dertig landen. We worden voor vol aangezien. Nu moeten we naar het volgende level. We zijn bezig met een tweede eigen kantoor, in New York. De aidsproblematiek in Amerika is zeker zo groot als in Afrika. In bepaalde wijken in Washington zijn meer mensen met hiv geïnfecteerd dan in Zuidelijk Afrika. Van de Amerikaanse jongeren heeft 20 procent wel eens tegen zijn zin seks gehad. Het aantal tienerzwangerschappen is nergens hoger dan in de VS. Seks is er een taboe. Ik zou het verschrikkelijk vinden als de Republikeinen straks aan de macht komen, dat is zes stappen terug.”

Voorgangers

„Het was in het begin niet altijd makkelijk om in de voetsporen van de oprichters te treden [Dennis Karpes en Ilco van der Linde, red]. Een oprichter is een pionier. En dat ben ik niet. Ik ben het type: geef me een idee en ik maak het groot. Mijn voorgangers wisten: als we Dance4life verder willen uitbouwen, hebben we een ander type directeur nodig. Hoe moeilijk dat soms ook is met allemaal ego’s; ik sta ook graag op een podium. Doordat zij naar buiten bleven treden met Dance4life, voelde het voor mij soms alsof een ander de vruchten plukte van mijn werk. Dat heb ik wel lastig gevonden.”

G-star

„Het kledingmerk G-star brengt dit najaar samen met het tijdschrift Vogue een speciale collectie uit. De opbrengst gaat naar Dance4life. Onze ambassadeur Doutzen Kroes wordt het gezicht van die collectie. Dat is een commerciële manier van fondsen inzamelen, ja. Als ik was opgeleid als ontwikkelingswerker, was ik daar misschien vies van geweest. Ik weet dat sommige van mijn collega’s in het veld ons een oppervlakkig marketingmerkje vinden. Maar je kunt niet alleen met een inhoudelijk verhaal geld binnenhalen. Als Doutzen iets zegt, luisteren er ontelbaar meer mensen dan wanneer ik iets zeg. De verpakking is belangrijk. Bovendien moet je het leven ook vieren. Het is leuk: je koopt een mooi kledingstuk en doneert daarmee ook nog eens geld. Iedereen blij, toch?”