Digitale dreigingen zijn overal

Ze zijn niet alleen de bankrovers van de 21ste eeuw, ze zijn in potentie ook de saboteurs die een samenleving kunnen lamleggen, ja zelfs een oorlog kunnen ontketenen. De hackers die computernetwerken binnendringen. Overdreven? Lees nog eens wat de minister van Defensie, de CDA’er Hans Hillen, eerder dit jaar zei.

„De digitale dreiging is reëel. Deze dreiging kan een ICT-afhankelijke samenleving als de onze op tal van manieren ontregelen. Niet alleen in technische zin: denk aan het uitvallen van het bancaire systeem. Maar ook in psychologische zin: denk aan de angst, de paniek en wellicht de toegeeflijkheid jegens de agressor die kan optreden als onze digitale systemen op grote schaal worden gesaboteerd. De gevolgen van een aanval zullen zich niet tot het digitale domein beperken maar ook verregaande gevolgen hebben voor de samenleving als geheel.”

De minister sprak op 27 juni op een symposium in Breda, waar hij een nieuwe strategie voor de krijgsmacht uiteenzette. Omdat oorlog zich niet langer alleen afspeelt op de grond, in de lucht, op zee of in de ruimte, maar ook in cyber space.

Nederland werd gisteren opgeschrikt door de dreiging die van het computervirus XDocCrypt/Dorifel uitgaat voor het openbaar bestuur: diverse gemeenten, een provincie, een ministerie en andere instellingen zijn besmet. Het ziet ernaar uit dat de inbrekers op zoek zijn naar bank- en inloggegevens. Dat is nog niet zo lang na de affaire-Diginotar, een inbraak bij een bedrijf, ruim een jaar geleden, dat er juist voor was om computers te beveiligen en de overheid als belangrijkste klant had.

De samenleving is gedigitaliseerd en dat heeft tot ingrijpende veranderingen geleid. Er groeit een generatie op die zich haast niet meer kan voorstellen dat er ook een wereld zonder internet heeft bestaan. Maar de overheid, en zonder twijfel ook menig bedrijf, heeft de risico’s, de ongelukken en de aanslagen die zich op de digitale snelweg kunnen voordoen, lange tijd onderschat. De almaar toenemende afhankelijkheid van ICT van vitale nutsvoorzieningen is bijvoorbeeld zo’n risico.

Wakker is de overheid al. Nederland kent sinds dit jaar het Nationaal Cyber Security Centrum, dat ressorteert onder de Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid. De Tweede Kamer heeft een commissie ingesteld die ICT-projecten bij de overheid gaat onderzoeken. Het zal er hopelijk allemaal toe leiden dat overheid, bedrijven en burgers permanent waakzaam zijn en blijven. Virussen zijn overal.