PSV nu favoriet met leiders op én naast het veld

PSV was gisteren bij de strijd om de Supercup veel beter dan Ajax. Het elftal uit Eindhoven is meer in balans met trainer Dick Advocaat en captain Mark van Bommel.

Koen Greven

PSV haalde na een zoektocht van een paar jaar met Mark van Bommel dit seizoen een echte leider binnen. Ajax zag daarentegen juist aanvoerder en gangmaker Jan Vertonghen vertrekken. En zo waren de rollen gisteravond omgedraaid in de snikhete Arena bij de strijd om de Johan Cruijff Schaal. Bekerwinnaar PSV versloeg landskampioen Ajax met 4-2 en presenteerde zich als titelfavoriet.

PSV, dat in 2008 voor het laatst landskampioen werd, begon de afgelopen seizoenen onder de toenmalige trainer Fred Rutten steeds als belangrijke kanshebber op de hoofdprijs in de eredivisie. Maar de Brabantse club strandde keer op keer in de tweede helft van het seizoen door een gebrek aan leiderschap – binnen en buiten de lijnen. Ajax profiteerde dankbaar van de inzinkingen van PSV en werd zowel in 2011 als in 2012 aan de hand van coach Frank de Boer en diens verlengstuk Vertonghen kampioen van Nederland.

De clubleiding van PSV haalde met de internationaal ervaren Dick Advocaat en Mark van Bommel de ontbrekende schakels binnen. Bij de club geloven ze nu zelf ook heilig in een kampioenschap. Advocaat is teruggekeerd om PSV naar de koppositie van de eredivisie en naar de Champions League te loodsen.

Binnen de lijnen neemt de 35-jarige Van Bommel de rol van de coach over. Daarmee valt ook een last van de schouders Kevin Strootman en Ola Toivonen die vorig seizoen vaak te geforceerd hun verantwoordelijkheid probeerden te nemen. „We hebben een jonge enthousiaste groep. Ik wil mijn steentje bijdragen als dienende speler. Ik probeer anderen beter te laten voetballen”, stelde Van Bommel, die zijn 24ste prijs won.

Technisch manager Marcel Brands bouwde afgelopen jaren zorgvuldig aan een selectie, die nu veel meer in evenwicht lijkt. In het duel om de Johan Cruijff Schaal was duidelijk te zien dat de onzekerheid bij PSV grotendeels verdwenen is. Advocaat en Van Bommel zorgen voor dat beetje gif waaraan het bij PSV ontbrak.

Met de controleurs Van Bommel en Strootman áchter de aanvallend ingestelde Toivonen, Luciano Narsingh, Dries Mertens en Jeremain Lens werden de contouren een week voor de seizoensopening zichtbaar. Zaterdag staat een uitduel met RKC op het programma.

Advocaat kon ongestraft zonder spelers als Zanka, Erik Pieters, Stanislav Manolev, Georginio Wijnaldum, Orlando Engelaar en Tim Matavz beginnen. Advocaat veroorloofde zich de luxe talenten als Peter van Ooijen, Memphis Depay en Marcel Ritzmaier op de bank te zetten. PSV kwam alleen even voor en na rust en in de slotfase kortstondig in de problemen in het duel waarin Toivonen (twee keer), Lens, Wijnaldum, Toby Alderweireld en Marcelo (eigen doelpunt) scoorden.

Het contrast tussen PSV en Ajax was groot. De Boer mocht als excuus aanvoeren dat hij geen beroep kon doen op spelers als Gregory van der Wiel, Eyong Enoh, Christian Eriksen, Miralem Sulejmani en Derk Boerrigter – het ontbrak de Amsterdamse club vooral aan een leider. Met het vertrek van Vertonghen raakte Ajax niet alleen zijn beste verdediger kwijt, maar ook de belangrijkste speler in de kleedkamer.

In de zoektocht naar een nieuwe captain kwam De Boer terecht bij de weinig charismatische nummer tien Siem de Jong. „Er wordt van mij verwacht dat ik de kar ga trekken. We kunnen nog best een ervaren speler erbij gebruiken”, verzuchtte De Jong na afloop. „Ik denk dat iedereen er binnen de club zo over denkt. Maar ze willen niet zomaar iemand halen.”

Ajax vormde een week voor de eerste competitiewedstrijd zondag in Amsterdam tegen AZ alles behalve een harmonieus elftal. De Boer deed noodgedwongen een beroep op jongeren als Aras Özbiliz, Ricardo van Rhijn, Mitchell Dijks en Viktor Fischer. De snelle PSV’ers Mertens, Narsingh en Lens toonden aan hoe kwetsbaar het verdedigingsduo Alderweireld en Daley Blind is.

In de slotfase van de wedstrijd, waarin Ajax door een knullig eigen doelpunt van de zwakste schakel Marcelo zelfs nog even op een resultaat mocht hopen, werd zichtbaar dat PSV een hechte eenheid vormt. Toen Van Bommel werd aangevallen door Theo Janssen doken de PSV’ers van alle kanten op om hun nieuwe leider te beschermen. Ajax-aanvoerder De Jong is nog mijlenver van de status van Van Bommel verwijderd.