Curiosity is geland op Mars - en hoeft nu een maand lang niets te doen

Het wagentje Curiosity is vanochtend geland op Mars. NASA maakt het wagentje nu klaar voor een verkenning van oeroud leven op de planeet.

„Ik ben veilig op de Mars-bodem.” Dat twitterde vanmorgen vroeg het Marswagentje Curiosity van de Amerikaanse ruimtevaartorganisatie NASA. Om twee minuten over half acht (Nederlandse tijd) werd het op Mars gezet, waarmee de reis van 570 miljoen kilometer vanaf de aarde eindigde.

De geslaagde landing was ook het sluitstuk van een spectaculaire afdaling door de ijle atmosfeer van Mars. ‘Seven minutes of terror’, noemde NASA die afdaling vooraf. De opluchting in de controlekamer in Pasadena was groot.

„Here I go”, had Curiosity even tevoren getwitterd, terwijl de transportcapsule met 20.000 kilometer per uur de atmosfeer indook. „Parachute geopend. Snelheid 1.450 kilometer per uur. Hoogte 7 kilometer. Nog vier minuten naar Mars!”, lazen de twittervolgers kort daarna.

En inderdaad, precies volgens plan werd even later het karretje aan een takel uit de capsule neergelaten, zoals helikopters jeeps kunnen neerlaten. Met een vaartje van 0,6 meter per seconde kwam het karretje op zijn zes wielen op de Marsbodem terecht. Het duurste (2 miljard euro), zwaarste (900 kilo) en grootste (een Mini Cooper) Marswagentje moest nu op eigen kracht verder.

Het lukte. Al snel kwamen de eerste beelden binnen: korrelige zwart-witplaatjes van de Mars-horizon en van de schaduw van het karretje op het oppervlak. Ze waren door Curiosity eerst omhoog gestuurd naar de Odyssey-sonde die rond Mars cirkelt en vanaf daar naar de aarde doorgezonden.

NASA-ingenieurs zullen nu de instrumenten aan boord van het wagentje controleren. Pas als dat is gebeurd, over ruwweg een maand, zal de Curiosity uit rijden gaan om Mars te verkennen.

Curiosity gaat niet op zoek naar leven op Mars, zei NASA-onderzoeker John Grotzinger, die het wetenschappelijke deel van de missie leidt, vooraf al. Wegens de afwezigheid van water op en direct onder het Mars-oppervlak rekenen onderzoekers er steeds minder op dat zij daarvan sporen zullen vinden.

In plaats daarvan gaat Curiosity bekijken of Mars ooit, miljarden jaren geleden, een plek was waar leven zou hebben kúnnen bestaan. Daarvoor moet er water zijn geweest, een energiebron (warmte, licht) en koolstof. Ofwel: Curiosity moet bekijken of Mars vroeger natter was, warmer en of bouwstenen van leven in de bodem zijn terug te vinden.

De onderzoekers hebben voor die zoektocht de 154 kilometer wijde Gale-krater uitgekozen. Midden daarin, op een paar kilometer van de landingsplek van Curiosity, ligt de vijf kilometer hoge Mount Sharp. De opeenvolgende sedimentlagen in die berg zijn hoogstwaarschijnlijk afgezet toen er nog wél water over het Mars-oppervlak stroomde. Curiosity moet er de geschiedenis van Mars uit ‘aflezen’.

Net als zijn voorgangers Spirit en Opportunity is Curiosity een robot-geoloog op wielen, met onder meer een grondboor om bodemmonsters te nemen. Maar bovendien, en dat is nieuw, is Curiosity een robot-scheikundige die de samenstelling van die bodemmonsters heel precies kan analyseren. Nog een verschil met zijn voorgangers: Curiosity haalt zijn stroom niet uit zonnepanelen, maar uit de warmte van plutonium. Hij kan dus ’s nachts doorwerken.