Echt alles valt op zijn plek voor vrouwenacht

De Nederlandse roeisters van de vrouwenacht wonnen dit seizoen helemaal niks. Tot gisteren op het water van Dorney Lake bij Londen: olympisch brons.

De roeisters van de vrouwenacht spraken zich niet uit, maar bikkelden. Ze bereidden zich bijna geruisloos voor op de Olympische Spelen en compenseerden het gemis aan ervaring met werklust. Niets wonnen ze dit seizoen, tot de tweede dag van augustus: olympisch brons op het water van Dorney Lake. „Echt alles viel op z’n plek”, juichte routinier Annemiek de Haan, die haar loopbaan beëindigt met drie olympische medailles.

Bondscoach Susannah Chayes beleefde de laatste honderd meter van haar roeisters huilend op de fiets langs de roeibaan. „Ik dacht: waanzinnig dat ze dit flikken. Maar ook: zo, dit was het dan.” Chayes verlaat de Nederlandse roeibond na bijna vijftien jaar voor een minder hectisch leven buiten de sport. De beslissing is mede ingegeven door de burn-out die ze twee jaar geleden moest overwinnen. Ze vierde haar afscheid met tot tranen geroerde roeisters.

Chayes vroeg haar vrouwen voor het klassieke botenhuis van Dorney Lake nog eenmaal te luisteren naar haar nabespreking, ongewoon na een olympische finale. „Ik heb ze gevraagd of ze werkelijk alles eruit hadden geperst, of niemand meer wat overhad. Van iedereen kreeg ik een volmondig ja. Ze zijn onvoorwaardelijk. Dat is volgens mij een prachtig einde.”

Vier jaar geleden begon Chayes het olympische project met slechts drie roeisters uit de ‘zilveren’ vrouwenacht van Peking: Annemiek de Haan, Nienke Kingma en Roline Repelaer van Driel. De anderen in de selectie waren nieuwkomers, stuk voor stuk blonde, Nederlandse vrouwen met het fysieke talent en de wil de Zomerspelen te halen. „We moesten nog helemaal leren roeien”, vertelde oud-zwemster Claudia Belderbos vrolijk.

Slagroeister De Haan (31), die ook brons won met de vrouwenacht in Athene, gold als mentor op het water. „Ik wilde niet de hele tijd zeggen: vroeger dit en vroeger dat. Maar ik heb wel steeds punten aangegeven waarvan ik wist dat we ze echt nodig hadden, omdat het vier en acht jaar geleden zo ook goed is gekomen. Het is belangrijk dat we altijd het vertrouwen hebben gehouden. Deze boot heeft echt toekomst.”

Waar de ervaren mannen van de Holland Acht vooral in hun eigen boot roeiden, stuurde Chayes haar roeisters vaak het water op in kleinere boottypen. Ze moesten leren knokken, hun techniek verbeteren en het ongrijpbare bootgevoel krijgen. Chayes: „Dit is een groep die zichzelf enorm heeft leren kennen. Ze moesten begrijpen wat ze eigenlijk kunnen. Dat was emotioneel zwaar, maar ze zijn op een bepaalde manier volwassen geworden. Dit is een bijzondere boot voor me.”

Chayes vertelde dat dit seizoen niet zonder strubbelingen is verlopen. De definitieve selectie, waarbij routinier Femke Dekker afviel, had een flinke impact. De kracht van de boot is dat alles in de boot bleef. Zelfs de operatie van De Haan wegens hartritmestoornissen en de ernst van de hernia van Kingma. „We zijn een gesloten groep”, zei stuurvrouw Anne Schellekens. „We spreken niet alles uit naar buiten. Nienke was echt fors geblesseerd, maar ze kreeg van iedereen de ruimte te herstellen en we hadden het vertrouwen dat het haar zou lukken.”

Met acht fitte roeisters verloor de vrouwenacht de voorwedstrijd op Dorney Lake en plaatste zich deze week via de gewonnen herkansing voor de finale. „Het goede gevoel is een tijdje weggeweest”, bekende Chayes. „Ze denken heel zwart-wit. Als het niet lukt, doen ze heel erg hun best in plaats van te vertrouwen op hun techniek en wat ze kunnen. Dat zag ik in de herkansing eindelijk weer terug.”

Het incasseringsvermogen van de roeisters werd de avond voor de finale op de proef gesteld. Chayes ontdekte een gat van een halve centimeter in de boot, bij het bankje van De Haan. De Duitse fabrikant Empacher repareerde de schade enkele uren voor de finale. Schellekens: „Het gat zat onder de waterlijn, dus goed dat Susannah het zag. Misschien hebben anderen onze boot met een rigger geraakt. Expres of niet, we hebben in ieder geval van niemand excuses gehad.”

Voor duizenden toeschouwers toonde de vrouwenacht gisteren de aanvalslust die Chayes van ze had gevraagd. „Keihard gaan, niet verder kijken dan de volgende haal.” De vrouwenacht van de Verenigde Staten won met overmacht, gevolgd door Canada en Nederland – met ruime voorsprong op de drie andere finalisten. De roeisters spraken eensgezind van de beste race van het seizoen, al was het technisch niet helemaal zoals het moest. „Met lef erin, met brons naar huis”, zei De Haan.

De roeisters gingen zo diep, dat Repelaer van Driel na de finish even onwel werd voor ze kon feesten. „Dit is een jonge groep van echte vechtjassen”, zegt Schellekens. „We zijn lieve meiden, introvert tegenover anderen. Maar in de boot wil iedereen knallen. Ook vandaag wilden we aanvallen, zo lang mogelijk in de buurt blijven van de VS. Dat bleek niet haalbaar. We lagen bijna de hele race op brons en hadden alleen met een klein wonder nog zilver kunnen halen. Dit was het maximaal haalbare.”