Financiële sector creëert zijn eigen tegenvallers

Beleggers kijken met argwaan uit naar de interim-resultaten van banken en verzekeraars. Het voorproefje van de Britse bank Barclays, hoofdrolspeler in de Libor-affaire, viel mee.

Dat leek nog best mee te vallen, bij Barclays. De koerssprong van ruim 6 procent gisteren op beurs van Londen gaf in elk geval een andere indruk dan al het negatieve nieuws rond de geplaagde Britse bank voor zijn (hoofd)rol in de Libor-affaire.

Barclays, vijf jaar geleden de beoogde fusiepartner van ABN Amro, had opnieuw slecht nieuws over het renteschandaal. Nadat de bank vorige maand al diep door het stof was gegaan – met een recordboete van ruim 370 miljoen euro – blijkt de Britse financiële toezichthouder FSA een nieuw onderzoek te zijn gestart naar de handelwijze van enkele (voormalige) topmanagers van Barclays. Beleggers waren niettemin positief onder de indruk van de operationele prestaties in de eerste helft van dit jaar. De brutowinst steeg daarin met 13 procent tot 4,2 miljard pond, wat 400 miljoen pond hoger was dan in de markt was verwacht. De nettowinst daarentegen stortte met ruim 70 procent in, ten gevolge van de betaalde boete en voorzieningen voor nog te verwachten claims in de Libor-zaak.

Barclays zat gisterochtend in de eerste groep van grote internationale banken (en verzekeraars) die hun interim-resultaten van het lopende boekjaar bekend maakt. Vanaf komende week volgen de anderen – onder meer ING op 8 augustus.

Beleggers kijken er met de nodige argwaan naar uit. De financiële sector zit in de hoek waar in de huidige economische crisis harde klappen vallen. „Deze sector stuit op meerdere tegenwinden en heeft veel vertrouwen verloren”, zei Stefan Angele van vermogensbeheerder Swiss & Global Asset Management deze week tegen persbureau Reuters.

Het zwaard dat boven de bankenwereld hangt heeft meerdere punten. De grootste operationele risico’s zitten in de portefeuilles met slechte leningen. Of het nou staatsobligaties zijn van zwakke eurolanden, of kredieten aan bedrijven (en hun vastgoedprojecten) die door de recessie in zwaar terechtkomen, het eerste kind van de rekening is altijd de bank die die leningen is aangegaan. Miljarden euro’s hebben de Europese banken al moeten afboeken; de vrees is dat er nog miljarden zullen volgen.

Voor de investment bankers is de handel aan het opdrogen. Door de aanhoudende onzekerheid in de Europese economie zijn bedrijven terughoudend met de uitgifte van aandelen, obligaties en andere financiële producten waar zakenbanken doorgaans veel geld mee verdienen. Reuters schermt met onthutsende cijfers: de handel in rentederivaten en grondstoffen, net als de obligatiehandel. De handel in aandelen daalde met 14 procent.

Dan is er de veel strengere regelgeving waar banken in de nabije toekomst aan onderworpen zullen zijn. De banken zullen zwaardere kapitaalbuffers moeten opbouwen om toekomstig onheil beter te kunnen opvangen. In sommige landen dreigt ook de invoering van bankentaks. In Nederland trapte Rabobank gisteren al informeel af met een maatregel om hierop te anticiperen. De bank moest bevestigen dat het flink in het personeelsbestand gaat snijden om aan toekomstige kapitaalseisen te kunnen voldoen.

Daarbovenop creëert de financiële sector herhaaldelijk zijn eigen tegenvallers. De Libor-affaire is het laatste voorbeeld, maar in eerdere jaren waren er geregeld affaires of avonturen die tot miljardenclaims, hoge juridische kosten en/of directe verliezen hebben geleid. Denk aan de Legio Lease-affaire in Nederland of individuele, frauduleuze misstappen van handelaren als Jérôme Kerviel bij Société Générale.

Dat de prestaties van de grote banken onder druk staan, lijdt geen twijfel. De komende weken zullen beleggers zien hoe zij de eerste helft van dit jaar zijn doorgekomen.

Het voorproefje van Barclays viel nog mee, maar Deutsche Bank gaf afgelopen week reeds een winstwaarschuwing af voor de cijfers die de grootste bank van Duitsland komende dinsdag zal publiceren. De gezamenlijke baten vielen met een kleine 6 procent terug; de netto winst met ruim 40 procent. Als voornaamste reden voerden de Duitsers de zwakke euro aan.

Deutsche Bank had ook vast twee lichtpuntjes te melden. De bank voldoet ruimschoots aan de toekomstige, strengere solvabiliteitsratio. En de post met voorzieningen van slechte leningen bedroeg nog maar 400 miljoen euro.

Dat is in bankenland tegenwoordig goed nieuws.