De (v)echtscheidingzomer

Filosoof, schrijver en tv-maker Stine Jensen schrijft elke dinsdag over media, populaire cultuur en hypes.

Wie af en toe iets meekrijgt uit de showbizzwereld kan er niet om heen: het is niet alleen de regenzomer, de sportzomer, de burgeroorlog in Syrië-zomer, de eurocrisis III-zomer en de Nederlandse verkiezingszomer, maar bovenal; de (v)echtscheidingszomer. Het regent echtscheidingen en gebroken relaties: Ruud en Estelle, Trijntje en Sander, Lieke van Lexmond en de broer van Reinout Oerlemans, Henk Vlaar en Stephanie, Tom Cruise en Katie Holmes.

Een week geleden schreef Marjolijn Februari in deze krant een leuke column over de ruzie-industrie. Ze nam als voorbeeld de berichtgeving over een arbotechnisch verschil van inzicht tussen Katy Perry en haar verzekeringsagent over een gevaarlijk draaiende bh met pepermuntlolly’s waar de zangeres tijdens optreden in vast kwam te zitten met heur haar. Terwijl de media volgens Februari gefixeerd zijn op het beschrijven van een ruzie, bleven de technische – nieuwswaardige – maar saaie juridische details van het geschil tussen zangeres en verzekeringsagent in de media achterwege.

Het opiniestuk van Februari bleef als een plakkerige lolly in mijn hoofd hangen. Niet alleen vanwege de terloopse suggestie dat Patricia Paay de formidabele term ‘ruzie-industrie’ zou hebben gemunt. Maar ook omdat Februari het onderscheid maakt tussen ruzie (die amusementswaarde heeft) en de wat saaiere feiten, het ‘echte’ nieuws. Ik wil geen ruzie met Marjolijn Februari, maar het onderscheid tussen ruzie en nieuws is volgens mij ingewikkelder. Neem de zaak rondom DSK en het Afrikaanse kamermeisje.

Een ruzie die nieuws is, zou je zeggen, maar waar nieuws begint en doorslaat in ruzie-amusement is op zijn minst discutabel. Het wemelde in kwaliteitskranten ook van luchtige en particuliere analyses over ‘de Franse man’ en ‘de aantrekkelijkheid van machtige mannen’. En deze Zomer van de Vechtscheiding is er de affaire rond Ruud Gullit, Estelle en haar nieuwe vriend Badr Hari. Badr Hari, een internationaal bekende Nederlandse kickbokser, wordt inmiddels serieus verdacht van het aftuigen van een ondernemer in de VIP-box van een dancefeest.

In veel kranten was de ruzie ‘nieuws’. Voor NRC werd deze beschuldiging pas nieuws toen zijn advocate Bénédicte Ficq de recherche beschuldigde van het lekken van dossierinformatie naar De Telegraaf.

Ruzies, meningsverschillen, feiten: soms vind je ze terug op de roddelpagina van de Party, soms op de voorpagina van een kwaliteitskrant. Het amusementsgehalte blijft onverminderd.

Februari eindigt haar stuk met de waarschijnlijk ironisch bedoelde conclusie dat ‘wij’ er gelukkig boven staan. Ik neem aan dat ze bedoelt: boven die amusante ruzie-industrie. ‘Wij’ NRC-lezers?

Van de lolly-bh had ik nog niet gehoord en na lezing van Februari wilde ik het naadje van de kous weten over de ‘strijd rondom de bedrijfskleding van Katy Perry’ met haar verzekeraar. De Huffington Post er op nagelezen en de site van ABC News, maar nergens stuitte ik op een ‘conflict’ tussen Katy en haar management. Wel beschrijft Katy tamelijk plastisch hoe ze tijdens een optreden vast kwam te zitten in haar bh met een pluk haar en voorover dubbel werd getrokken op het podium, totdat haar hoofd tegen haar boezem plakte. Een gevecht met haar lichaam, maar niet met haar verzekeraar.

Is Februari dan zelf per ongeluk getrapt in de verleidelijke val van de ruzie-industrie? En zo ja, hoe komt dat eigenlijk?

Ongetwijfeld spelen amusement en commercie een rol bij nieuwsruzies, maar de fixatie op ruzie zegt volgens mij ook iets over onze omgang met helden in de huidige mediacultuur. Die plaatsen we eerst op een voetstuk. Vervolgens stellen we alles in het werk om onze idolen weer klein en menselijk te maken – worden we bevriend met ze op Twitter, fotograferen wij ze stiekem als ze in een bikini uit de zee komen en willen we alles weten over hun relaties en ruzies. En daarom zullen (v)echtscheidingen van celebrity’s voorlopig nieuws blijven, ook lang na de zomer nog, in de Party, en soms ook in NRC.