Waarom kreeg Parijs geen nederpop voorgeschoteld?

In februari kondigde het ministerie van Buitenlandse Zaken aan de subsidie van het Institut Néerlandais (IN) in Parijs met 20 procent te beperken. Daarop komt het ministerie nu terug: de subsidie, 1,8 miljoen euro per jaar, wordt per 1 januari 2015 geschrapt. Het IN wordt opgedoekt. Een cultureel attaché zal zich voortaan inspannen om „de taal en de cultuur van Nederland onder de aandacht van de Fransen te brengen”. Dat streeft het IN sinds 1957 na, met cursussen Nederlands op tien niveaus en een cultureel programma van debatten, ontmoetingen en tentoonstellingen, waarmee jaarlijks 40.000 à 50.000 bezoekers worden bediend – vooral Parijzenaars en in Parijs wonende Nederlanders.

In reactie op de bezuinigingen overwoog het IN de taalcursussen af te schaffen. Dat leek merkwaardig, daarmee kweek je toch je publiek? En het wierf sponsors. Had het die niet al? Op de Opiniepagina van NRC Handelsblad beschuldigde een voormalig directeur de huidige directie van wanbeleid. Dat deed de zaak geen goed.

Het instituut rendeert onvoldoende, stelde Buitenlandse Zaken vast. Dat bedoelde het ministerie in financiële zin. Maar mentaal klopt het ook. Het IN maakt een zelfgenoegzame indruk. Een deftig huis waar vooral gearriveerde Nederlandse schrijvers worden uitgenodigd.

Om het IN bij de enkels af te zagen en op te heffen is kapitaal- en reputatievernietiging. Intellectuele en culturele uitwisseling heeft juist in deze tijd zin. In het IN kan Frankrijk ontdekken dat Nederland meer is dan die eigenzinnige politieke partner op Europees niveau. Nederland is gediend bij een Frans publiek dat wordt verleid met een wervelend programma dat de veelzijdigheid van de Nederlandse cultuur benadrukt. Het kan: een showtje in het IN leverde modeontwerpster Iris van Herpen een uitnodiging op voor de Parijse haute-coutureweek. En de Fransen wisten: die komt uit Nederland.

Maar dit voorjaar ontrolde zich aan de Rue de Lille een lusteloos programma. Het IN organiseerde een geslaagde hommage aan de betreurde schrijfster Hella Haasse – ook in Frankrijk geliefd. En verder? Een Cineclub met weinig actuele Nederlandse films. Een muzikaal programma met concerten voor luit, harp of piano – of er geen nederpop bestaat. Een expositie met foto’s van de overbekende Nederlandse fotografen. En de debatten? „Désolé, pas d’archives trouvés dans cette discipline”, zegt de website. Het IN had met iets beters moeten komen. Nu bood het niets wat de Fransen zouden missen als het niet bestond.

Commentaren geven het standpunt van de krant, op basis van discussies tussen hoofdredactie en commentatoren