Opeens dan toch splitsing Brussel en Halle-Vilvoorde

Een halve eeuw wachtte het omstreden Belgische kiesdistrict Brussel-Halle-Vilvoorde op splitsing. Is de taalstrijd nu voorbij?

Vijftig jaar heeft België gewacht op de splitsing van het tweetalige kiesdistrict Brussel-Halle-Vilvoorde, ook al zei iedereen dat die niet meer dan „vijf minuten politieke moed” zou vergen. Regeringen vielen erover, kabinetsformaties mislukten, de noodzakelijke staatshervorming stagneerde. Nergens was de tragiek van België, de culturele scheiding tussen Vlamingen en Franstaligen, zo zichtbaar als in dit district, dat bestond uit Brussel en een groot aantal Vlaamse randgemeenten.

Des te opmerkelijker is het, dat er donderdag met een stemming in de Senaat en vrijdag in de Kamer relatief geruisloos een einde is gekomen aan dit hoofdpijndossier. En dat dit uitgerekend is gebeurd onder een Franstalige premier, Elio di Rupo. De Vlaamse krant De Standaard spreekt van „een anticlimax”.

De Nederlandstalige gemeenten Halle en Vilvoorde vallen vanaf nu onder het aangrenzende kieskring Leuven. Inwoners kunnen niet langer stemmen op kandidaten in het tweetalige Brussel, dat geheel wordt omringd door Vlaams grondgebied.

Veel Vlamingen zagen in het voortbestaan van het district BHV een bewijs van het faillissement van België. Het liet de hooghartige houding van de Franstaligen zien, die elk compromis afwezen. Maar het toonde ook hoe Vlaams-nationalistische partijen het district inzetten om de staatsstructuur te ondergraven.

Vlamingen vreesden voor een voortgaande ‘verfransing’ omdat Franstaligen geen Nederlands konden of wilden spreken. Ze wilden beide taalgebieden scheiden (met de hoofdstad als de tweetalig uitzondering). Maar de Franstaligen zagen niets in deze territoriale denkwijze en eisten het recht om door politici in hun eigen taal ‘bediend’ te worden, of dat nu in Vlaanderen was of niet.

Premier Elio di Rupo van de Franstalige socialisten sprak vrijdag van „een stemming van verandering, hoop en vertrouwen”. Volgens Di Rupo is „een van de grootste Vlaamse eisen” nu vervuld.

De vraag is of hiermee een einde komt het conflict tussen Franstaligen en Vlamingen, of vijftig jaar wrevel zo snel vergeten kan worden. „Als symbool is het belangrijk dat Brussel en Halle-Vilvoorde gesplitst zijn”, zei een 82-jarige man uit Halle vrijdag in de krant De Morgen. „Maar ik betwijfel of er in de praktijk veel zal veranderen.” De Vlaamse nationalisten, die een onafhankelijk Vlaanderen willen, en dus een splitsing van België, zullen een nieuw strijdpunt moeten vinden.