Kamer: opheldering subsidies megastal in Grubbenvorst

De partijen PvdA, GroenLinks, Partij voor de Dieren en de SP in de Tweede Kamer eisen opheldering van demissionair staatssecretaris Bleker (Landbouw, CDA) over 2,1 miljoen euro aan subsidies van onder meer Rijk en de provincie Limburg voor de bouw van megastallen in het Noord-Limburgse Grubbenvorst. Vier ondernemingen willen daar gezamenlijk een bedrijf voor 34.000 vleesvarkens en 1,1 miljoen kippen bouwen. Deze aantallen gaat ver uit boven de grenzen die het kabinet wil stellen aan de grootte van veebedrijven. Het kabinet wil in de toekomst per bedrijf onder meer maximaal 10.000 vleesvarkens en 240.000 vleeskuikens, zo maakte Bleker onlangs bekend.

In Grubbenvorst moet een zogenoemd Nieuw Gemengd Bedrijf (NGB) verrijzen waarin kippenvlees en varkensvlees volgens de initiatiefnemers „innovatief” wordt geproduceerd met meer aandacht voor milieu, dierenwelzijn, betere mestverwerking en opwekking van energie. Juist vanwege dit innovatieve en „duurzame” karakter hebben de bedrijven in de jaren vanaf 2005 veel subsidies in de wacht gesleept. Dat zijn geen subsidies voor de productie zelf, maar vooral voor het ontwikkelen van het nieuwe „concept”, zoals voor het maken van een haalbaarheidsstudie en een bedrijfsplan, marketing, public relations en „het oplossen van juridische knelpunten”. Ook is voor ongeveer 11 miljoen euro overheidsgeld beschikbaar voor onder meer het uitkopen van bestaande bedrijven.

Actiegroep Wakker Dier, dat al lang strijdt tegen de megastal in Grubbenvorst, publiceerde gisteren een lijst met alle subsidies aan het bedrijf voor onder meer „plofkippen”. Staatssecretaris Bleker herhaalde gisteren op televisie zijn standpunt dat hij dit soort bedrijven beschouwt als een „exces”. Bleker vindt megastallen boven de voorgestelde grenzen „ongewenst”, niet passend in Nederland en belemmerend voor de ontwikkeling van „gewone” gezinsbedrijven. Maar, aldus Bleker, de subsidies zijn eerder al verstrekt door onder meer de provincie Limburg en door zijn voorganger, minister Verburg (CDA), en het zou van „onbehoorlijk bestuur” getuigen om betaling te blokkeren. Bleker ziet daartoe ook geen kans. Volgens hem is al jaren bekend dat de subsidies zouden worden verstrekt. Wakker Dier wil dat subsidiegevers nog eens nauwkeurig nagaan of aan alle voorwaarden voor de subsidie is voldaan. Zo is onder meer subsidie toegezegd voor luchtwassers in de stallen, terwijl volgens de actiegroep het productieproces van subsidie is uitgesloten.

Subsidiegevers denken dat de kennis die met de bouw van het bedrijf in Noord-Limburg wordt opgedaan, kan worden geëxporteerd.