Parlement Egypte toch morgen bijeen - risico op conflict met leger

Aanhangers van president Morsi vieren dat hij de ontbinding van het parlement ongedaan heeft gemaakt. Foto Reuters / Amr Abdallah Dalsh

Het Egyptische parlement zal morgen bijeenkomen, ondanks bezwaren van het leger. Parlementsvoorzitter Saad al-Katatny roept daar vandaag toe op. Het parlement werd vorige maand ontbonden. President Mohammed Morsi maakte de ontbinding van het parlement gisteren per presidentieel decreet ongedaan. Dat besluit is door het Constitutionele Hof vandaag echter weer verworpen.

Al-Katatny, net als Morsi afkomstig uit de Moslimbroederschap, zei vandaag dat het parlement morgen gewoon zitting zal hebben, ondanks de uitspraak van het Hof dat dit illegaal zou zijn. De generaals van de Egyptische Militaire Raad hadden het besluit van het Hof eerder bekrachtigd. Het Hof zelf deed dat vandaag ook opnieuw. Het leger is uiterst machtig in Egypte en wenst ondanks de hervormingen naar aanleiding van de Arabische Lente zijn macht niet uit handen te geven.

De vrees voor nieuwe onrust, die de wankele Egyptische economie verder kan schaden, is groot. Het is ondertussen al zeventien maanden onrustig in het land. De aandelenmarkt in Kairo duikelde bij opening vanochtend vijf procent naar beneden. Onder andere Mohamed ElBaradei uitte al kritiek op de beslissing van Morsi, omdat zijn besluit de ontbinding van het parlement op te heffen een schending van de juridische autoriteit van het Hof zou zijn.

Leger probeert macht president Morsi stevig in te perken

De Militaire Raad heeft Egypte bestuurd sinds de vorige president Hosni Mubarak aftrad na maanden van protest. Het leger droeg de macht anderhalve week geleden over aan de nieuw gekozen president Morsi, maar probeerde op de valreep wel snel diens macht stevig in te perken. De ontbinding van het parlement was onderdeel van die strategie. Het Egyptische parlement moest volgens het Hof worden ontbonden, omdat de verkiezingen niet volgens de regels waren verlopen.

Morsi kondigde ondertussen al wel vervroegde verkiezing aan, wat door sommige experts wordt uitgelegd als een compromis tussen de nieuwe president en de Egyptsiche legertop. Met zijn besluit dat het parlement tot die verkiezingen wel gewoon in functie moet zijn, lijkt Morsi echter wel degelijk de strijd met het leger aan te willen gaan. NRC-correspondent Gert van Langendonck legt in de krant van vandaag uit:

Het parlement werd gedomineerd door de Moslimbroederschap en andere fundamentalistische partijen. Nu Moslimbroeder Morsi president is, zouden de fundamentalisten met een herstel van het parlement zowel de uitvoerende als de wetgevende macht in handen hebben. Dat is precies het scenario dat de legerleiding wil vermijden.

Moslimbroederschap roept op tot marsen naar Tahrirplein

De Partij voor Vrijheid en Gerechtigheid van de Moslimbroederschap heeft opgeroepen tot marsen naar het Tahrirplein in Kairo om het decreet van Morsi te ondersteunen. Op dat plein, dat vlakbij het parlement ligt, waren vanochtend al enkele honderden aanhangers van Morsi.

In Egypte zorgde het nieuws gisteren en vandaag voor complete verwarring. Van Langendonck schrijft:

Dat de legerleiding onmiddellijk in spoedberaad bijeenkwam, suggereert dat zij niet op voorhand door Morsi was geconsulteerd. Uitgerekend vandaag moest het administratief hooggerechtshof bijeenkomen om te oordelen over de wettelijkheid van de ontbinding van het parlement. Morsi is met zijn decreet dus vooruitgelopen op die beslissing.

De militaire politie bij het parlement staat daarmee morgen voor de keuze: of de nieuwe president gehoorzamen, of het eerdere bevel van het leger de parlementariërs de toegang te verbieden.