De wederopstanding van good old Roger Federer

Roger Federer behaalde in Londen door zijn zege op Andy Murray zijn 17de grandslamtitel. Hij is vanaf vandaag ook weer terug als nummer één van de wereld.

Roger Federer zei ooit dat hij „te veel respect voor de tennishistorie” heeft om zich als grootste speler aller tijden te beschouwen. Hij had toen net Pete Sampras achter zich gelaten in het aantal gewonnen grandslamtitels, door in 2009 op Wimbledon zijn vijftiende major te winnen. Maar de allergrootste? Eerste onder zijn gelijken, misschien.

Te veel diplomaat is Federer om te zeggen: ja, ik ben de grootste. Ook nu hij misschien wel zijn meest indrukwekkende daad heeft verricht: zijn wederopstanding. Gisteren versloeg hij op het centre court de Schot Andy Murray en zo won hij zijn zevende titel op het gras van Wimbledon. Dat is tweeënhalf jaar na het winnen van zijn voorlaatste grandslamtitel in Melbourne. Veel tennisfans- en deskundigen dachten dat hij niet meer in staat was een grandslamtoernooi te winnen.

De zege is extra bevredigend voor Federer, te midden van alle twijfel over zijn houdbaarheidsdatum. Wat moest hij nog in dit tijdperk? Totaaltennisser Novak Djokovic zou domineren, en anders wel krachttennisser Rafael Nadal. Twee spelers halverwege de twintig, zonder kinderen en beiden snel herstellend.

Zorgvuldig plande Federer dit jaar zijn aanval op de koppositie van de wereldranglijst. Hij deed toernooien aan – bijvoorbeeld Rotterdam in februari – waar hij al een tijd niet geweest was en dus veel ATP-punten kon winnen. In alle rust won hij dit jaar meer wedstrijden dan zijn jongere uitdagers.

Federer, de grootmeester. Vroeger was hij een driftkop, die niet kon omgaan met zijn eigen falen. Eén van de eerste interviews met Federer in een Zwitsers krant had de kop ‘Een tennisser moet in staat zijn perfect te spelen’. Het was een citaat van Federer. Hij was toen vijftien jaar oud. Hij had zo veel talent, dat hij het zich als junior kon veroorloven aan de dikke kant te zijn. Al die succesvolle jaren later houdt die superieure techniek hem nu meer dan staande – nu het lichaam aan zijn grenzen komt.

Maar is er eigenlijk wel sprake van aftakeling? Federer wordt weleens omschreven als androïde. Is zijn perfecte haar wel echt? Zie je hem ooit echt zweten? Heeft iemand hem ooit echt aangeraakt? Soms praat hij zelfs alsof hij buiten zichzelf staat, zo noteerde de Amerikaanse tennisjournalist Peter Bodo in een blogpost getiteld ‘Bestaat Federer wel?’. Dan zegt Federer bijvoorbeeld: „Ik ben benieuwd hoe ik op zijn service reageer.”

Zijn enkelhandige backhand is 24-karaats, maar sterft mogelijk met Federer uit. Het is ook zo moeilijk met één pols krachtig te slaan, dat bijna iedereen zich de dubbele handgreep aanleert. De versnelling met zijn forehand is nog steeds genadeloos, al zocht hij gisteren in de eerste twee sets nog even naar de afstelling. Daarna was het een kwestie van terugduwen voor zijn tegenstander, tot Murray niet meer kon.

Hoe vaak lees of hoor je niet ‘dit is Federer’, als tegenstanders proberen te omschrijven hoe het voelt met die Zwitserse virtuoos aan de overkant van het net. De Amerikaan Andy Roddick verloor in de Wimbledonfinale van 2009, in een mentaal slopende vijfsetter. Roddick is nooit echt meer de oude geweest, zei oud-kampioen John McEnroe gisteren.

Als het dak dicht is, wordt het center court van Wimbledon een steriele omgeving. Een soort laboratorium. Dan is Federer op zijn best. Er komt dan geen ruis op zijn afgemeten slagen. Toen de regen kwam, was Murrays lot bezegeld. Het werd 4-6, 7-5, 6-3 en 6-4.

Met dank aan Roger Federer blijft Fred Perry, in 1936, de laatste Britse Wimbledonwinnaar. Verliezend finalist Murray barstte gisteren in tranen uit na de finale, zo uitputtend was het toernooi voor hem geweest. Maar al tijdens de partij liet de Schot zijn schouders hangen. In werkelijkheid was hij gewoon moe van de Zwitser, nadat die in de laatste twee sets zijn ritme had gevonden. Is Federer nu de grootste, na zeventien grandslamtitels? „Het is in de eerste plaats mooi dat ik een positief effect op de sport heb”, klonk het na afloop Federiaans. „Een sport die overigens al ongelooflijk mooi was, met al die grote rivaliteiten die we hebben meegemaakt. Ik hoop tennis nog beter achter te laten dan toen ik aan deze fantastische sport begon.”