De machtsgreep van Team Sky is tot in detail gepland

De dominantie van Team Sky is groot in de Tour. De ploeg is in het bezit van de gele- en de bolletjestrui. De basis voor het succes: geld en een wetenschappelijke aanpak.

De Britse geletruidrager Bradley Wiggins van Team Sky rijdt in de zondagetappe door de Jura vóór drie renners van Liquigas, met uiterst links de Italiaanse kopman Ivan Basso. Foto AFP

De wielrenners in het peloton keken de afgelopen week soms raar op, als ze Bradley Wiggins zagen fietsen. De grote favoriet voor de eindzege in de Tour de France maakte een zenuwachtige indruk. De vele valpartijen, het risicovolle dringen en duwen in het peloton: Wiggins had er geen invloed op en dat maakte hem nerveus.

Bradley Wiggins, die zaterdag op de berg La Planche des Belles Filles de gele leiderstrui veroverde, heeft houvast nodig. Van de metertjes op zijn fiets, van de nauwgezette analyses van de leiding van zijn team. Wiggins is namelijk de kopman van Team Sky, de Britse wielerploeg met ‘meten is weten’ als motto.

Servais Knaven is ploegleider van Team Sky en weet daarom veel van zijn renners. Bij de start van de achtste etappe in het Franse stadje Belfort vertelt Knaven dat hij bijvoorbeeld weet met hoeveel meter per uur zijn renners een bepaalde helling op kunnen fietsen. „De verticale snelheid, noemen ze dat”, zegt hij. „En aan de hand daarvan kun je uitrekenen welke versnelling je moet kiezen.”

Knaven vertelt het bijna laconiek, voor de zwarte bus van zijn ploeg. Maar bij het plannen van de machtsgreep in de Tour had Team Sky zelfs berekend op welk tandwiel de wielrenners hun ketting moesten leggen.

Met veel bombarie arriveerde Team Sky tweeënhalf jaar geleden, in 2010, in het profpeloton. Met als manager David Brailsford, die eerder met behulp van een ongekende sportwetenschappelijke aanpak de Britse baanrenners naar zeven gouden medailles op de Spelen van 2008 had geloodst. Brailsford, die tijdens zijn werk urenlang naar statistieken, tabellen en grafieken staart, deed direct uitspraken waarover in de conservatieve wielerwereld lacherig werd gedaan. Bijvoorbeeld: „We gaan alle aspecten van het profwielrennen bestuderen om te zien of we dingen kunnen verbeteren.” En hij beloofde een Britse Tourwinnaar, „uiterlijk in 2014”.

Zaterdag zette Team Sky de eerste stap naar die Britse Tourzege, toen Wiggins in de Vogezen de gele trui veroverde. Vooral de manier waarop maakte indruk: Wiggins’ ploeggenoten Edvald Boasson Hagen, Michael Rogers en Richie Porte voerden tijdens de etappe het tempo zo hoog op dat de ene na de andere concurrent moest lossen. In de slotkilometers konden alleen klassementsrenners Cadel Evans en Vincenzo Nibali Wiggins en zijn overgebleven ploeggenoot Christopher Froome volgen, waarna Froome de rit won.

De ploeg van Brailsford wordt gefinancierd door satellietzender Sky, en heeft een van de hoogste budgetten in het peloton. Tussen de 15 en de 20 miljoen euro per jaar, volgens schattingen in Britse media. Ter vergelijking: de Rabobankploeg heeft 12 miljoen euro per jaar te besteden. Ploegleider Knaven rijdt ook in een glimmend zwarte Jaguar achter het peloton en niet in een Skoda, zoals veel van zijn collega’s bij andere ploegen.

Brailsford stelde met het geld van mediatycoon Rupert Murdoch een superploeg samen. Hij kocht Wiggins weg bij Team Garmin, verleidde topsprinter Mark Cavendish tot een overstap. En dankzij het grote budget kan de ploeg renners aan zich binden die bij een andere ploeg kopman zouden zijn. Froome bijvoorbeeld, die vorig jaar tweede werd in de Ronde van Spanje. Deze Tour rijdt Froome geheel in dienst van Wiggins, benadrukte hij zaterdag nog eens. Brailsford zal in de statistieken hebben gezien dat Wiggins meer kans heeft om de Tour te winnen.

„Het machtsvertoon is groot”, vertelt Hilaire Van der Schueren, de ervaren ervaren ploegleider van het Nederlandse team Vacansoleil-DCM. De Vlaming is al meer dan dertig jaar actief in het profpeloton, en zegt dat de dominantie van Sky herinneringen oproept aan de alles winnende TI-Raleigh ploeg van Peter Post. Anderen in het peloton vergelijken het Britse team met de US Postal-ploeg waarmee Lance Armstrong zes keer de Tour won.

Ondanks de aanvankelijke kritiek op Brailsford en zijn wetenschappelijke aanpak maakt het hele profpeloton de laatste jaren een professionaliseringsslag. Team Sky gaat daar vaak in voorop. De ploeg begon als een van de eerste teams met videoanalyses van etappes. Renners werden ook na een etappe nog even op een rollerbank gezet, om de verzuring in de benen af te breken – dat hebben veel andere ploegen nu gekopieerd.

Ook in de dure wedloop om aerodynamische verbeteringen is Sky vaak toonaangevend. De fietsen van de ploeg hebben een voorvork met een kronkel die de luchtstromingen beter geleidt, en Cavendish sprint deze Tour met een helm die hem minder dan 0,1 procent sneller zou maken.

Wiggins verklaarde de tactiek waarmee hij de gele trui veroverde ook met harde cijfers. Tegen cyclingnews.com zei de Brit dat hij wist dat niemand zou kunnen aanvallen als hij en zijn ploegmaten zaterdag tijdens de beklimming een vermogen van zo’n 470 watt zouden trappen. Wiggins hield zijn fietscomputer op de slotklim nauwgezet in de gaten. „Zolang ik dergelijke getallen zou zien, wist ik dat het goed zat.”