Muizen slapen slechter na het slikken van ritalin

Ritalin (methylfenidaat) kan de slaapproblemen van mensen met ADHD verergeren. Bij muizen die ritalin krijgen toegediend, gaat de biologische klok achterlopen. De dieren blijven ’s avonds langer actief en worden ’s ochtends later wakker. Dat blijkt uit onderzoek van wetenschappers verbonden aan het Leids Universitair Medisch Centrum ( Neuropsychopharmacology, 4 juli).

Ongeveer 70% van de mensen met ADHD is een avondtype. Bovendien hebben ze vaak last van slaapproblemen. Ze vallen moeilijk in slaap en hebben problemen bij het opstaan.

Van amfetaminen was al bekend dat ze de biologische klok langzamer laten tikken. “Omdat ritalin toch een vorm van amfetamine is, wilden we onderzoeken welke invloed het heeft op de biologische klok”, zegt hoogleraar neurofysiologie Joke Meijer, die het onderzoek begeleidde, aan de telefoon.

De Leidse onderzoekers keken allereerst naar de invloed van ritalin op het gedrag van hun muizen. Ze voegden ritalin toe aan het drinkwater . De ritalinmuizen sliepen elke dag een uur later en werden een uur later wakker.

De onderzoekers maten ook rechtstreeks de activiteit van de zenuwcellen in de biologische klok. Deze ‘klokneuronen’ liggen vlak boven de plek waar de oogzenuwen elkaar kruisen. Ze zijn ’s nachts minder actief dan overdag. Bij de muizen die ritalin kregen toegediend, verschoof de dalactiviteit naar een later tijdstip in de nacht.

ADHD-symptomen lijken op de symptomen van slaapgebrek. Ritalin versterkt die symptomen wellicht, omdat het leidt tot slapeloosheid, waarschuwen de onderzoekers in hun artikel. Meijer: “Wij zeggen niet dat mensen geen ritalin moeten nemen, maar willen hen bewust maken van de bijwerkingen.”

Lucas Brouwers