Nee, kanker 'like' je niet

Meestal klik ik in een soort halfslaap rond op Facebook. Niets verrast me echt. We delen koetjes, kalfjes en gekke videoclips, zo hebben we het ooit afgesproken. Met z’n tweeën op een partyfoto – armen om elkaar heen, zonnebril op, bekertje in de hand, blos op de wangen – dat is de deal. Geen vervelende dingen, drama queen. Laat die foto van een getrokken verstandskies of je liefdesverdriet maar zitten. In zo’n suikerzoete omgeving word ik nooit door elkaar gerammeld. Tot vorige week.

Een Facebookvriendin – R. – schreef: „Voor iedereen die het zo vervelend vindt dat mensen op Facebook alleen een opgepoetste versie van hun leven laten zien, hier eens een compleet andere update: met een zus die uitgezaaide kanker heeft, is je kans op volmaakt geluk bijzonder klein. Voor de rest van je leven. Zo, fijne wedstrijd verder, toedels!”

Ik had het berichtje zelf niet eens gevonden. Mijn vriendin stuurde er een screenshot van en belde daarna. Volgens mij voerden we toen voor het eerst een serieus gesprek over een Facebookbericht.

In het ‘echte’ leven bespreek je zulke onderwerpen thuis of aan een weggestopt tafeltje in het café. Is Facebook daar het virtuele equivalent van? Ik denk het niet. Facebook is als een middelbareschoolreünie. Je ziet honderden kennissen en een paar vrienden. Je vertelt wel over je Porsche en je bloedjes van kinderen, maar begint niet over je zieke zus. Dat is niet gezellig, toch?

Veertien mensen reageerden publiekelijk op het bericht van R., zij likete ze allemaal. Die steun moet haar even goed doen, en ik ben haar dankbaar dat ze mij de mogelijkheid gaf om haar een hart onder de riem te kunnen steken.

Maar wat zou Facebookbaas Mark Zuckerberg ervan denken? Wat als al zijn gebruikers zouden schrijven over de gebeurtenissen die je niet kunt relativeren? Met honderden Facebookvrienden is de kans groot dat je elke dag over kanker, verkeersongelukken en verliezen leest. Elke keer als een gebruiker dan facebook.com intikt, weet je: hij gaat hier in een instantdepressie van raken. Niemand zou dat verdomde netwerk nog bezoeken. Zuckerberg benadrukt bovendien altijd dat zijn service ‘sexy’ moet zijn. Je ziet het aan de like-knop, die totaal niet lekker samengaat met een bericht zoals R. schreef (niemand klikte erop).

Daarom moeten we software bedenken die wél geschikt is voor steun en praten over verlies. Een nieuw netwerk. Of als het niet anders kan een ik-heb-je-even-nodigknop op je profiel. Of een filter: happy updates only / the real life, please. Nu een steeds groter deel van ons sociale leven zich online afspeelt, moeten we beschikken over de best mogelijke alternatieven voor het echte leven. Dan kan iedereen online steun vinden.