Doktertje in Afrika... Span-nund!

Het EO-programma Bestemming Onbekend maakt van een Oegandees ziekenhuis een speeltuin. Gelden het recht op privacy en beroepsgeheim daar soms niet?

„We denken dat we met jullie aanwezigheid erg zijn geholpen”, zegt het hoofd van de kraamafdeling dankbaar voor de camera.

In dit Afrikaanse streekziekenhuis komt het namelijk nog te vaak voor dat een moeder of kind een bevalling niet overleeft.

Achttienjarige Femke en Alice die net uit een café in Rotterdam werden geplukt en nu in dit voor hen onbekende land staan – „Oeganda? Is dat Afrika ofzo?” – zijn blij het verschil te mogen maken.

„Dat is precies waarom jullie hier zijn”, onthult EO-presentator Klaas van Kruistum de meisjes. „Deze week zijn jullie verantwoordelijk voor deze afdeling.”

„Wat span-nund!”, zegt Femke.

En spannend was de eerste aflevering van het nieuwe seizoen Bestemming Onbekend, die 26 juni werd uitgezonden, zeker. Zo ga je als jong meisje stappen met je vriendin en zo mag je de volgende dag onverwacht doktertje spelen in Afrika. Enige medische kennis hebben de meiden niet. Bij haar opleiding Toerisme heeft Alice hooguit geleerd wat een ‘cultuurschok’ is.

Maar dat geeft niet. De meiden krijgen een witte jas aan, een rondleiding langs de kraamvrouwen waarbij met hen de medische gegevens worden doorgenomen en hup ze worden al geroepen om bij een bevalling te assisteren. „Sisters!”

„O gatver!”, roept Alice als ze voor het eerst van haar leven een kind geboren ziet worden.

De verpleegkundige vraagt haar ‘gloves’ aan te doen.

„Klafs? What’s that?”, vraagt ze paniekerig.

Toch staat ze even later geduldig een injectiespuit klaar te maken. Ook mogen Alice en Femke een vrouw verzorgen die net haar kind heeft verloren. We zien hoe ze haar wat onwennig onder de douche zetten. De vrouw overlijdt diezelfde week. Ja, voor de meiden is het allemaal „best heftig”.

Gelukkig hebben ze soms ook eer van hun werk. ’s Nachts gaat het niet goed met een bevalling. „Dus de meiden moeten aan de bak”, aldus de presentator. Veel zin om daarvoor hun bed uit te komen hebben ze niet. „Stomme baby’s!”, wordt er gemopperd. Toch assisteren ze bij de keizersnede.

De presentator voorziet de operatie van commentaar: „Ondanks de razendsnelle actie van de doktoren én natuurlijk onze meiden ziet het er niet goed uit.” Maar dan begint het ogenschijnlijke levenloze baby’tje plots te huilen. Alice en Femke zijn ontroerd. En zo wordt hun verblijf in het streekziekenhuis uiteindelijk ‘een onvergetelijke ervaring’.

Via Twitter lees ik dat de belevenissen van Alice en Femke vooral ‘mooi’ worden gevonden.

Toen Eyeworks meekeek naar de behandelingen in het VU medisch centrum, waar ook schrijvers een doktersjas hadden aangetrokken, sprongen juristen in de bres voor het recht op privacy en het medisch beroepsgeheim. Nu de Evangelische Omroep niet alleen de behandeling van kwetsbare kraamvrouwen in beeld brengt, maar ook twee medisch totaal ongeschoolde meiden op ze loslaat, blijft het stil.

Een ziekenhuis in Oeganda mag kennelijk wel als speeltuin voor de media fungeren.