Afgeketste tankdeal is afgang voor Nederland

De verkoop aan Indonesië van tachtig Leopard-tanks die voor de Nederlandse krijgsmacht overbodig waren geworden, gaat dus definitief niet door. Indonesië wilde niet langer wachten op het resultaat van het politieke getouwtrek in Den Haag en heeft gekozen voor Duitse tanks die eveneens in de aanbieding waren. Het is de zoveelste afgang voor Nederland in de bilaterale betrekkingen met Indonesië. Een pijnlijke kwestie die vooral een meerderheid van de Tweede Kamer zich kan aanrekenen.

Op zichzelf deed demissionair minister Rosenthal (Buitenlandse Zaken, VVD) er twee weken geleden verstandig aan de Kamer opschorting te vragen van de besprekingen over de omstreden verkoop van de overtollige tanks. Hij deed zijn verzoek nadat tijdens een commissievergadering opnieuw was gebleken dat een meerderheid van de Kamer niets voelt voor deze verkoop, die minister Hillen (Defensie, CDA) 200 miljoen euro zou opleveren.

In december 2011 had de Kamer al een motie aangenomen om af te zien van de verkoop vanwege de schendingen van mensenrechten in Indonesië. Natuurlijk had het kabinet op dit punt de opvatting van de Kamer kunnen trotseren. Maar in demissionaire status past het verregaande bescheidenheid.

Dit neemt niet weg dat de meerderheid van de Tweede Kamer uiterst onverstandig heeft geopereerd door zich zo hardnekkig te verzetten tegen de tankverkoop. De voorgenomen transactie paste immers binnen de criteria voor het wapenexportbeleid die de Europese Unie hanteert. Bovendien was er de publieke toezegging van de Indonesische overheid dat de tanks op Java zouden worden gestationeerd en dus niet in de onrustige gebieden. In elk geval is de betwistbare principiële stellingname van de Kamer ook nog ineffectief gebleken, nu Duitsland de tanks wel levert.

Wat resteert is een fikse kras op de toch al zo precaire relatie met Indonesië. Het besluit van de Indonesische regering om het bevoogdende gedoe in Nederland het gedoe te laten en met de Duitsers in zee te gaan, doet herinneren aan 1992. Toen lieten de Indonesiërs de voormalig kolonisator weten, na wederom kritiek op het mensenrechtenbeleid, geen behoefte meer te hebben aan Nederlands ontwikkelingsgeld. De verhoudingen zijn veranderd. Indonesië heeft de potentie een economische reus te worden. Maar een Kamermeerderheid beseft dat helaas niet.

Commentaren geven het standpunt van de krant, op basis van discussies tussen hoofdredactie en commentatoren