'Zwarte Sylvester' van James Worthy

Soms lukt het, een schrijver hypen. En James Worthy is er een overtuigend voorbeeld van. Zijn titelloze debuutroman kreeg extreem veel aandacht, en ook Zwarte Sylvester (Le-bowski, € 16,90), zijn tweede boek, staat drie weken na verschijning in de bestsellerlijst van de CPNB (op plek 42). Dus je kan zeggen: velen lezen James Worthy.

Alhoewel... in een interview met Metro verklaart hij trots dat hij ‘de niet-lezers’ aan zijn zijde heeft.

Hoe doe je dat, de niet-lezers veroveren? In het geval van Zwarte Sylvester met een ‘literaire sriller’, een boek dus voor mensen die literaire thrillers nog een tandje te serieus vinden. De plot is belachelijk genoeg om mogelijkheden te bieden: wanneer blijkt dat de zeventienjarige Sylvester een hersentumor heeft is er niet zoveel tijd meer over om onsterfelijk te worden, en toch is dat zijn bedoeling. Omdat goede werken te veel tijd vergen, wordt een andere route gekozen: in een stijl die het midden houdt tussen Natural Born Killers en American Psycho wil Sylvester – met hulp van zijn liefhebbende vader – een geruchtmakend seriemoordenaar worden.

Veertig keer niezen duurt het leven van Sylvester nog. Worthy had waarschijnlijk geen zin in medisch gezeur, dus houdt hij het simpel. Hetzelfde geldt voor de wat platte emoties bij Sylvesters zelfmoordmoeder en Sylvesters vader die met zijn zoon meewerkt, omdat het leven hem te veel heeft ontnomen. Dat zijn voorspelbare emoties die dit absurde boek geen goed doen.

Voor een verhaal waarin zoveel bloed vloeit, is het een opmerkelijk kabbelend geheel. Een beetje Quentin Tarantino, Charles Manson duikt natuurlijk op, en dat allemaal tegen de achtergrond van het collectieve geheugen van de gemiddelde dertiger. (Geen volmaakt geheugen trouwens, want de wedstrijd tegen San Marino waarin John de Wolf scoorde voor het Nederlands elftal vond niet in 1992 maar in 1993 plaats.)

Een boek voor niet-lezers, aldus de auteur, en dat klinkt natuurlijk stoer: hij zal tevreden gezien hebben dat Arie Storm in Het Parool zijn boek met de grond gelijkmaakte, want Arie Storm, ja, dat is een lézer, van literaire boeken. En daar is het hem niet om te doen: „Het grappige is dat het grootste deel van mijn publiek normaliter nooit boeken koopt. Ik hoef dus nooit met andere schrijvers om lezers te concurreren,” licht hij toe in het Metro-interview – en plaatst zichzelf daarmee buiten de literaire wereld.

Wat Worthy dus doet is eigenlijk heel lief: James Worthy doet aan leesbevordering. Met zijn simpele, houterige verhaaltje vol geweld en (gelukkig maar) ook nog wat seks, bereikt hij mensen die nooit boeken kopen, behalve dan zijn ‘literaire sriller’. Misschien wel als opstapje naar een échte thriller, ooit. Het klinkt niet stoer natuurlijk, James Worthy als leesbevorderaar, als ambassadeur voor de CPNB, als pleitbezorger voor het Boek. Maar hij speelt die rol in elk geval overtuigender dan die van hard-boiled thrillerschrijver.