Wat doet mijn vriend daar in die chatbox?

Ruud Gullit bespioneerde zijn vrouw Estelle. Het is de laatste jaren steeds gemakkelijker geworden om je partner in de gaten te houden. Een apparaatje waarmee je een gsm kan afluisteren heb je al voor 100 euro.

Estelle gedroeg zich vreemd de laatste tijd. Het was Ruud Gullit opgevallen dat zijn vrouw voortdurend met haar mobiele telefoon bezig was. De ex-profvoetballer vertrouwde het niet. En dus nam hij „bepaalde maatregelen om thuis alles te kunnen volgen wat er besproken werd als ik er zelf niet bij was”.

Vorige week vertelde Gullit in de media hoe hij met behulp van afluisterapparatuur erachter kwam dat zijn vrouw vreemdging. In een telefoongesprek met haar moeder had Estelle verteld over haar affaire met kickbokser Badr Hari. Sindsdien ligt het echtpaar Gullit in scheiding.

De bekentenis van de ex-voetballer staat niet op zichzelf. Het wordt steeds makkelijker om de gangen van je partner te volgen. Tientallen webshops op internet bieden apparatuur aan waarmee geliefden elkaar kunnen bespioneren.

Spywebshop.nl is zo’n website. Er zijn tafellampen, dvd-spelers, pennen, horloges, computermuizen en rekenmachines te koop, voorzien van kleine geluidszenders of camera’s. En ze kosten niet eens veel geld. Voor 120 euro heb je al een horloge met ingebouwde camera. Een pen met opnameapparaat kost 150 euro. Ook handig: een gsm-zender (vanaf 100 euro) om mobiele gesprekken af te luisteren. Je plaatst de simkaart in de telefoon van je partner, belt het nummer van de simkaart en je kunt via een zender live alles horen wat er wordt gezegd. Het bedrijf verkoopt volgens medewerker Rowell van der Meer wekelijks tussen de 20 en 25 afluisterapparaten. „En de vraag neemt nog steeds toe”, zegt hij. Het bedrijf is sinds de oprichting zes jaar geleden pijlsnel gegroeid en heeft nu winkels in Utrecht, Amsterdam, Rotterdam en Eindhoven.

Ook het Venlose bedrijf Spyshop verdient geld aan partnerspionage. Volgens medewerker Geert Gommans wordt een groot deel van de omzet gehaald bij klanten, evenveel vrouwen als mannen, die hun echtgenoot afluisteren. Vooral de ‘spyphone’ verkoopt goed. Spyshop voorziet een normale telefoon van spionagesoftware. Alle inkomende en uitgaande berichten worden vervolgens doorgestuurd naar een internetaccount, waarop de echtgenoot zijn of haar partner kan controleren. Ook verkoopt het bedrijf gps-volgsystemen. Dit zijn zenders die in een auto worden geplaatst en waarmee je kunt zien waar iemand naartoe gaat.

Waarom bespioneren partners elkaar? Wordt er vaker overspel gepleegd? Neemt het wantrouwen toe?

Relatietherapeut Martijn Kets denkt van wel. Veel echtgenoten zijn achterdochtig, zegt hij, en sociale media dragen bij aan dat gevoel. Kets: „Vroeger stond er één telefoon in de woonkamer en dat was het. Nu zijn mensen op allerlei manieren bereikbaar. Via Facebook kun je in contact komen met je jeugdliefde. Op chatboxen zijn afspraakjes te maken. Je kunt sms’en met wie je maar wilt. Partners realiseren zich goed dat de ander veel mogelijkheden heeft om er contacten op na te houden. Dat geeft onzekerheid.”

Kets ziet het ook in zijn praktijk. „Ik hoor vrouwen vaak zeggen: hij zegt dat hij nu niet meer chat, maar hoe weet ik of hij dat echt niet meer doet?”

Ook psycholoog Pieternel Dijkstra denkt dat sociale media het wantrouwen hebben aangewakkerd. „Relaties die al niet zo stabiel zijn, worden nog wankeler.” Volgens Dijkstra, die wetenschappelijk onderzoek deed naar jaloezie binnen relaties, praten partners te weinig over hun grenzen op het gebied van internetgebruik. Dat werkt jaloezie in de hand. „Als de ene partner veel achter de computer zit, gaat de ander denken: wat zou hij uitspoken? Het maakt dat partners elkaar gaan controleren.”

Het plaatsen van afluisterapparatuur ziet Dijkstra als „een noodmaatregel” die ze in sommige gevallen best kan begrijpen. „Spioneren klinkt heel extreem, maar het komt voort uit de behoefte aan zekerheid. Mensen willen weten waar ze aan toe zijn, dat is altijd zo geweest. Alleen de technische mogelijkheden zijn veranderd. Vroeger rook je aan zijn kleding of hij een ander geurtje had. Het plaatsen van spionageapparatuur is daar een variant op.”

De apparatuur dankt zijn populariteit tevens aan het feit dat overspeligen geraffineerder zijn geworden, zegt Dijkstra. „Vroeger waren mannen nalatiger in het verbergen van e-mails en sms’jes. Nu zijn ze daar heel zorgvuldig in geworden.”

Maar ook daar is weer wat op gevonden. De Spyshop kreeg vorige week zijn nieuwste software binnen: een programma dat het computergedrag van de echtgenoot documenteert en doorspeelt aan de partner. Gommans: „E-mails, bezochte webpagina’s, elke toetsaanslag die je op je computer doet: alles wordt doorgestuurd. Toen ik het zag, dacht ik: dit is toch wel gemeen. Zonder dat iemand er iets van merkt, kun je z’n hele gedrag even op papier zetten. Ja, dat is heftig.”

Waarom verkoopt Gommans het dan toch? Hij denkt na. „De meeste mensen komen hier niet voor niets. Dit afluisterspul is niet goedkoop. Mensen die het kopen, willen gewoon bevestigd hebben wat ze al wisten. Ik hoor het vaak van mijn klanten. Dan komen ze na afloop langs en vertellen dat ze nu eindelijk weten hoe de vork in de steel zit. Op zo’n moment denk ik: ergens is het ook wel terecht, dat wij dit verkopen.”

    • Andreas Kouwenhoven